Tetzepi duelleert met koor

Tetzepi houdt van het grote gebaar. Dus als het zichzelf `bigtet' noemende gezelschap een gast uitnodigt, dan zijn dat niet zomaar een of twee solisten maar staat meteen het complete Nederlandse Zang Theater op het BIMhuis-podium.

Zoveel kelen erbij vereist natuurlijk wel enige aanpassing. Vooral als de vocale bijdrage bestaat uit gekwetter, geroezemoes of oplaaiende sirenegeluiden – en het liefst dat alles tegelijk. Het antwoord van de muzikanten op deze meerstemmige draaikolk was al even `vrij'. Volgens goed freejazz-gebruik werd er gezocht naar de juiste klankkleur om de zangers van contrast en weerwoord te voorzien. In de nummers met meer traditionele zang, zoals het in canon uitgevoerde Tundra, schikten de blazers zich bescheiden in overzichtelijk uitgesmeerde lange lijnen.

Tetzepi met koor is heel goed en bijzonder. Maar naturel is de band toch nog beter. Zonder stemmen hoeft het ensemble zich minder in te houden en kunnen alle registers open. Wat pure power betreft doet Tetzepi dan denken aan het amfitamine-minimalisme van de Steve Martland Band.

Maar de Amsterdammers laten zich minder vastpinnen op een bepaalde vorm. Reggaeritmes, funk, metal en freejazz – het gaat allemaal met zichtbaar plezier door de stilistische gehaktmolen. Dat roept weer associaties op met het Willem Breuker Kollektief, maar daarbij vergeleken klinkt Tetzepi veel frisser. Bij Breuker weet je ondertussen wel welk walsje op welk stukje fanfare volgt. Het bigtet verrast bij iedere bocht door het rechter knipperlicht aan te zetten en dan toch linksaf of rechtdoor te gaan.

Ondertussen is er wel een soort Tetzepi-recept te ontwaren. De meeste stukken beginnen met afzonderlijke stemmen – een trompet piept hier, een sax knort daar, een roffeltje, twee piano-akkoorden. Vervolgens groeperen de instrumenten zich in hun afzonderlijke secties: trompetten, saxen, trombones, ritme. En die gaan op drift. Soms draaien ze steeds strakker om elkaar heen en ontstaat een geluidsorkaan, zoals in Crush van de favoriete Tetzepi-componist John Korvud. Andere keren, zoals in Chapin, blijven ze in balans door een spel van aantrekking en afstoting.

Dat alles wordt in de juiste banen geleid door Wouter Hakhoff. De dirigent, terug van weggeweest, is een leider van de impressionistische school. Hij kneedt, schudt met zijn vuist, priemt met zijn vinger, grijpt, duwt en trekt. En dat is precies wat je hoort.

Concert: Tetzepi & Het Nederlands Zang Theater. Gehoord: 11/6 BIMhuis, Amsterdam.