Baker weg als VN-bemiddelaar Westelijke Sahara

De vroegere Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken James Baker heeft zijn ontslag genomen als speciale afgezant van de Verenigde Naties voor de Westelijke Sahara.

Baker heeft zeven jaar zonder enig succes geprobeerd het conflict op te lossen tussen Marokko en het Saharaanse onafhankelijkheidsfront Polisario over de toekomst van de Westelijke Sahara. Baker, die diep is gefrustreerd door zijn onvermogen de impasse te doorbreken, stelde VN-secretaris-generaal Kofi Annan enkele dagen geleden al op de hoogte van zijn besluit, maar de Veiligheidsraad werd volgens diplomaten gisteren pas ingelicht.

Marokko bezette het fosfaatrijke gebied in 1975, onmiddellijk nadat de Spaanse koloniale heersers zich eruit hadden teruggetrokken. Oorlog met Polisario volgde, die na verscheidene jaren door Marokko in zijn voordeel werd beslecht. De Verenigde Naties zijn al dertien jaar betrokken bij de inspanningen de kwestie definitief op te lossen.

Een vertegenwoordiger van Polisario noemde Bakers vertrek gisteren een zware slag voor de VN-inspanning. Maar hij voegde eraan toe dat Baker ,,een helder vredesplan nalaat dat is gebaseerd op zelfbeschikking voor het volk van de Westelijke Sahara''. De Marokkaanse VN-ambassadeur, Mohamed Bennouna, roemde Baker vooral om zijn geduld.

Bakers laatste compromisvoorstel was dat de Westelijke Sahara gedurende vier of vijf jaar een semi-autonoom deel zou zijn van Marokko, waarna de bewoners in een referendum zouden kunnen kiezen voor verlenging van deze status, integratie met Marokko of onafhankelijkheid. Polisario en zijn bondgenoot Algerije verwelkomden dit plan. Maar Marokko maakte in april bekend dat het alleen ,,autonomie binnen het kader van Marokkaanse soevereiniteit'' voor de Westelijke Sahara kon accepteren.