Estland

In het Cultureel Supplement van 4 juni schrijft Benno Barnard een interessant artikel over een bijeenkomst van dichters uit verschillende landen in Estland. Nu beweert hij in dit stuk dat de Esten geestdriftig met de nazi's collaboreerden. Dit is een grove versimpeling van de feiten.

De heersende opinie in Rusland is dat de Esten inderdaad met de nazi's collaboreerden, wat grotendeels kan worden opgevat als propaganda om de Esten in een kwaad daglicht te stellen. Dit was ook de lezing die tijdens de Sovjet-Unie verbreid werd. Dit komt voort uit de positieve bejegening van nazi-Duitsland toen dat Estland bezette in 1941. De Esten zagen in hen een middel om aan de bezetting door de Sovjet-Unie sinds juni 1940 en de daaropvolgende annexatie in augustus 1940, een einde te maken en wellicht weer controle te krijgen over het eigen land. In juni 1941 werd een groot deel van de Estse elite (10.000 mensen, één procent van de bevolking) door de Sovjet-Unie gedeporteerd. De initiële positieve Estse bejegening van de nazi-bezetting moet vanuit dit perspectief bezien worden. Door te stellen dat de Esten geestdriftig met de nazi's collaboreerden wordt voorbijgegaan aan de positie van Estland voordat de nazi's het land bezetten. Er was geenszins een weloverwogen keus voor het nazi-regime, maar wel een diepe afkeer van de Sovjet-occupatie.

Ter informatie; voor de Tweede Wereldoorlog waren de joden een erkende minderheid in Estland. Zij genoten culturele autonomie, wat een uitzonderlijk fenomeen is in de Europese culturele geschiedenis.