Nederlanders kiezen europarlementariërs

Vanaf vandaag tot en met zondag worden in de 25 landen van de Europese Unie verkiezingen gehouden voor het Europees Parlement. In totaal kunnen 338 miljoen mensen hun stem uitbrengen. In Nederland zijn de stembussen vandaag open, evenals in Groot-Brittannië, waar ook lokale verkiezingen zijn en de burgemeester van Londen wordt gekozen. In de meeste EU-landen wordt pas zondag gestemd. In alle EU-landen behalve Nederland wordt de uitslag zondagavond bekendgemaakt. Hoewel de Europese Commissie, het dagelijks bestuur van de EU, een beroep op Nederland heeft gedaan te wachten met de uitslagen tot zondag, staat het de gemeenten vrij vanavond, direct na het sluiten van de stembussen, de uitslagen bekend te maken. Het zijn de eerste verkiezingen, voor 732 zetels, sinds de EU in mei uitbreidde met tien lidstaten. Nederland had 31 zetels in het Europees Parlement, maar dit aantal is als gevolg van de uitbreiding teruggebracht tot 27. Opiniepeilers voorspellen een even lage opkomst in de Unie als in 1999, toen minder dan 50 procent (Nederland 29,9 procent) stemde. NRC Handelsblad vroeg enkele stemmers en niet-stemmers naar hun motieven.

Ik stem altijd

Lisette Langevoort-de Mol van Otterloo (37) ging vanmorgen snel even stemmen – ,,ook voor mijn man'' – op weg naar haar werk.''

,,Europa is best belangrijk. Ik ben niet heel erg met Europa bezig, maar ik vind niet dat je je stem verloren mag laten gaan.'' Ze heeft haar stem wel laten leiden door Europese thema's. ,,Ik vind het belangrijk dat Europa niet te veel macht krijgt. Brussel moet niet alles willen reguleren. Ik ben juist voor minder regels. En sommige dingen, zoals de sociale zekerheid, moeten lidstaten gewoon zelf blijven doen. Europa kan zich beter bezighouden met defensie en criminaliteitsbestrijding.''

Ze heeft op de VVD gestemd. ,,Meestal stem ik D66, maar het is nu de VVD geworden, omdat die heel duidelijk kiezen voor beperking van de invloed van Europa. Daar ben ik het helemaal mee eens.''

Ik weet van niets

Myriam van der Geest (34) is als serveerster druk aan het werk op het terras van café Zininn in Amersfoort. ,,Europese verkiezingen? Zijn die al?'', vraagt ze. Ze heeft wel een krantje over de verkiezingen in de brievenbus gehad. ,,Dat heb ik ook zitten lezen, maar daarna wist ik nog steeds niet wat ik zou moeten stemmen.''

Het publiek is onvoldoende geïnformeerd over Europa om weloverwogen te kunnen stemmen, vindt Van der Geest. ,,Die europarlementariërs zijn mij te onzichtbaar. Er zit er geen een bij die mij ervan heeft kunnen overtuigen dat ik op hem zou moeten stemmen.'' Dus gaat ze vandaag maar niet stemmen.

,,Ik ben ook teleurgesteld in de Europese politiek. Als je bijvoorbeeld ziet wat voor landen ze nu tot de Europese Unie toelaten. In een land als Slowakije bijvoorbeeld worden de mensenrechten gewoon niet gerespecteerd, daar worden de roma nog steeds onderdrukt. Ik heb eens bij mensen in Slowakije gelogeerd, daar leefden de roma letterlijk in de achtertuin. Dat was echt bizar. Dat zou echt niet moeten mogen in de Europese Unie.''

Ik wil clubgevoel

Fons Asselbergs (63): ,,Je ziet nu al meer Oost-Europese auto's op de weg rijden. Dat geeft toch een soort saamhorigheidsgevoel.'' De lidstaten zouden die saamhorigheid meer moeten stimuleren, vindt hij. ,,Ik ben voor een rechtvaardiger Europa. Daarom ben ik ook sociaal-democraat.'' Asselbergs stemde, als altijd, op de PvdA. Wel met kanttekening. ,,Sociaal-democratie betekent dat je vanuit een gevoel van loyaliteit met andere landen aan een solidaire wereld bouwt. Daar zou de PvdA in Europa best wat meer aan mogen doen.''

Zie Europa maar als een soort club waar je lid van bent. ,,Wij hebben altijd al wat meer contributie betaald om de minder draagkrachtige leden te helpen. Eerst in Zuid-Europa, nu in Oost-Europa. En zo hoort het ook.'' Eén Europa is ook een zaak van cultuur, vindt hij.

,,Europa is nog lang geen eenheid, daar moeten we aan werken. Maar we moeten wel uitgaan van de rijke culturen die we hier hebben. Die moeten we koesteren. We moeten ervoor waken dat er een vlakke, nietszeggende Europese identiteit ontstaat.''

europese verkiezingenpagina 2

aantal populisten neemt toepagina 4