Uitgekleed Gazaplan Israël aangenomen

In een politiek schouwspel met tragikomische scènes heeft de regering van de Israëlische premier Sharon gisteren een uitgekleed plan aangenomen om eind 2005 de joodse nederzettingen in de Gazastrook te ontruimen. Een ferm plan met concrete stappen is onder grote druk van de regerende Likudpartij verwaterd tot een intentieverklaring die met 14 stemmen voor en zeven tegen tijdens een tumultueus debat werd goedgekeurd.

Door het schrappen van concrete stappen, tijdschema's en het bevriezen van bouwactiviteiten uit zijn oorspronkelijke plan slaagde Sharon erin een meerderheid te creëren en daarmee zijn regering voorlopig te redden. Hoe lang is de vraag, want de Nationale Religieuze Partij beslist vandaag over voortzetting van deelname aan de coalitie. De ministers willen een decreet van rabbijnen volgen en de regering verlaten, maar het bestuur van de NPR vindt het beter in de regering te blijven als waakhond.

Sharon zelf presenteerde het compromis als een historisch besluit en werd daarin bijgevallen door een positief reagerend Amerika. ,,Het terugtrekkingsproces is begonnen'', zei hij. ,,Vandaag heeft de regering besloten dat het de bedoeling van Israël is om eind 2005 alle nederzettingen in de Gazastrook en vier in Samaria te verplaatsen.'' En, zo zei hij gisteravond in een rede voor een internationale jongerenorganisatie: ,,Het is een besluit dat goed is voor de Israëlische veiligheid, onze internationale standing, de economie en de demografie van het joodse volk in het Land van Israël.''

Volgens de Israëlische minister van Buitenlandse Zaken, Shalom, hangt uitvoering van het plan ook ,,in hoge mate af van de reactie en de opstelling van de Palestijnen''. Dramatische gebeurtenissen, bijvoorbeeld aanslagen, kunnen dus argumenten zijn om de nauwelijks te beveiligen nederzettingen in stand te houden. Shalom zei verder dat Egypte zou willen meewerken aan het opleiden van Palestijnse politie- en veiligheidsdiensten.

De tegenstanders hebben nog volop kansen de uitvoering te dwarsbomen. In de aangenomen versie is de bepaling opgenomen dat de 21 nederzettingen in vier groepen worden verdeeld. Over de ontruiming van iedere groep nederzettingen moet apart worden gestemd in de regering. Het voorbereidend werk mag dan beginnen, maar over iedere concrete beslissing zal een zwaar politiek gevecht gevoerd worden.

Om de eerste stap te zetten moest Sharon twee ministers van de Nationale Unie ontslaan. Een van hen dook onder om formele aanzegging van het ontslag te ontwijken en verscheen gisteren tot verbazing van zijn collega's toch in het kabinetsberaad. Met de stemming moest gewacht worden tot hij was vertrokken. Minister van Financiën Netanyahu en minister Shalom dreigden op te stappen als niet de briefwisseling tussen Sharon en president Bush uit het plan geschrapt zou worden. In die brieven belooft Sharon, en steunt Bush, de complete ontruiming in het voorjaar van 2005. Netanyahu en Shalom kregen hun zin.

Het algemene karakter van de beslissing geeft de tegenstanders in en buiten de regering ruim de tijd een nieuwe campagne tegen de opheffing van de joodse nederzettingen in de Gazastrook te organiseren. In de regerende Likud-partij, die steeds meer gedomineerd wordt door vertegenwoordigers of aanhangers van de kolonisten, bereiden de ministers Landau en Sharansky een nieuwe campagne voor. Hun doel is uitvoering van het plan tegen te houden en te voorkomen dat de Arbeidspartij tot de regering toe zal treden. Met andere woorden, de interne strijd in rechts Israël over de in 1967 bezette Gazastrook is nog lang niet gestreden.