Interessante kerels

De millenniumbug leidde niet tot de rampen die waren voorspeld. Ook niet in de landen die slechts een fractie hadden uitgegeven van wat het toen nog zo rijke Nederland besteedde aan het voorkomen ervan. Toen vervolgens ook nog eens de luchtbel van de nieuwe economie leegliep, maakte het grenzeloze vertrouwen in de profeten van de nieuwe technologie plaats voor een gezond wantrouwen.

Maar enkele jaren geleden was dat vertrouwen er dus nog wel, en het spreekt vanzelf dat het ministerie van OCW niet wilde dat het onderwijs technologisch zou achterblijven. In dat kader werd Kennisnet ontwikkeld, een web met alleen sites die voor het onderwijs interessant zijn, zodat leerlingen daarbinnen naar hartelust zouden kunnen grasduinen zonder, gewild of ongewild, in porno of geweld verzeild te raken.

Nu liep het met de ontwikkeling van dat Kennisnet niet zo voortvarend als aanvankelijk gedacht, en dus wilde toenmalig minister Hermans de ontwikkeling ervan stimuleren. Daarbij kwam hij terecht bij het soort deskundigen waar een bepaald type lieden zich zeer toe voelt aangetrokken. Snelle jongens die praten over computers en technologie op een wijze waar onnozele zielen de mond van openvalt. Zij zouden het Kennisnet opstoten in de vaart van het Nederlandse onderwijs. Geen probleem. Hermans raakte zo in de ban van dit snelle wereldje dat hij zijn vrouw meenam want, lieve schat, die jongens dat zijn echt verdomd interessante kerels. Ook minister-president Kok die tot kort daarvoor de computermuis nog aanzag voor een afstandsbediening, vereerde op aandrang van Hermans de snelle jongens met een bezoek. En in dat sfeertje van herhaald gezellig samenzijn onder het genot van drankje en hapje op hun kantoor aan de Keizersgracht wilde Hermans natuurlijk niet achterblijven, hij was warempel niet voor niets minister, de hoogste baas. Zo wisten de handige jongens Hermans de mondelinge toezegging voor een opdracht te ontlokken. Toen ze die eenmaal binnen hadden was wat hun betreft de klus geklaard. Die toezegging kon overigens al gewoon niet vanwege de Europese mededingingsregels, en of dat nou de meest geschikte partij was voor die opdracht, hoe dan ook, toen er op het ministerie indringend naar werd gekeken, koos men ervoor de hele zaak af te blazen.

De snelle jongens hielden de minister aan zijn woord en eisten geld. De minister gaf zijn ambtenaren de opdracht een oplossing te zoeken om zijn uitglijer toe te dekken.

Om de suggestie te wekken dat het ging om verschillende opdrachten die gezien hun geringe omvang buiten de mededingingsregels vallen, werd de half miljoen euro waar de snelle jongens aanspraak op maakten gespreid over de verschillende BV's waarover hun soort nu eenmaal pleegt te beschikken. Dat opsplitsen was iets wat op dat ministerie wel vaker gebeurde, dus geen ambtenaar die daar wakker van lag. En de facturen voor de fictieve werkzaamheden werden geantedateerd. Dat mag natuurlijk niet, maar als de minister opdracht geeft de zaak op te lossen en als die minister net zo goed als zijn ambtenaren weet dat zoiets niet mogelijk is binnen de regels, dan bedenk je iets daarbuiten.

Niet Hermans staat terecht, maar de ambtenaren die in zijn opdracht en met zijn medeweten zijn onwettige optreden hebben toegedekt met, hoe konden ze anders, onwettige middelen.

Prick@nrc.nl