Den Haag beknot behandeling van `zieke' delinquent

De behandeling van agressieve delinquenten en pedoseksuelen met een psychische stoornis komt door bezuinigingen bij het ministerie van Volksgezondheid (VWS) in het gedrang. De forensisch psychiatrische instellingen waar zij worden behandeld, vrezen sluiting.

Dat zeggen directeur J. Mulder van De Waag in Utrecht en W. Noorda hoofd van de AFP Noord-Nederland in Assen, twee ambulante forensisch psychiatrische klinieken. Hier worden delinquenten behandeld die vaak verminderd toerekeningsvatbaar zijn, maar geen tbs opgelegd hebben gekregen. De rechter heeft hen, meestal met een gevangenisstraf, een ambulante behandeling opgelegd. Ze moeten of een dagbehandeling volgen in een forensisch psychiatrische kliniek of een poliklinische behandeling ondergaan. Twee tot acht jaar na behandeling bij genoemde klinieken recidiveert circa 10 procent. Dat percentage ligt bij onbehandelde delinquenten veel hoger.

De klinieken worden gefinancierd door het ministerie van VWS, met geld uit de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ). Per 1 juni is een aantal bezuinigingsmaatregelen ingegaan. Zo worden de reiskosten van `cliënten' niet meer door de AWBZ vergoed en is het aantal vergoede zittingen bij een psychotherapeut van negentig teruggebracht naar dertig. De bezuiniging op de reiskosten treft vooral de dagbehandeling.

Directeur Jules Mulder: ,,De meeste cliënten in de dagbehandeling hebben financiële problemen. Ze kunnen het zich niet veroorloven om dagelijks op en neer te reizen.'' Volgens hem zitten normaal 24 cliënten in de dagbehandeling, nu nog zes. ,,Dat zijn de mensen die in de buurt van Utrecht wonen. De anderen laten het afweten.'' Psychiater W. Noorda: ,,Deze groep patiënten heeft bij aanvang weinig motivatie zich te laten behandelen. Nu worden ze aan de voordeur al ontmoedigd.''

In de poliklinieken worden pedoseksuelen en mannen met seksuele stoornissen behandeld. Vorig jaar waren er zowel in Utrecht als in Assen 200 in behandeling. Volgens de directeuren duurt een effectieve behandeling gemiddeld anderhalf jaar, ongeveer zeventig zittingen. Aangezien juist onder pedoseksuelen het recidivegevaar groot is, blijven veel delinquenten soms levenslang onder behandeling van de kliniek. ,,Die hulp kunnen we niet meer bieden.''

,,Maatschappelijk onverantwoord'', zegt Mulder. ,,Onze cliënten zijn behoorlijk zware jongens.'' De consequentie van de bezuinigingen is volgens hem dat delinquenten niet of onvoldoende behandeld worden óf dat ze alsnog tbs opgelegd krijgen. ,,De forensisch psychiatrische dagbehandeling was bedoeld als `tussenstation' tussen gevangenisstraf en tbs. Een behandeling in een kliniek kost ongeveer 175 euro per dag en duurt meestal een half jaar. Tbs duurt gemiddeld vijf jaar en kost ruim 350 euro per dag. Tbs wordt niet betaald door VWS, maar door Justitie.

    • Rinskje Koelewijn