Donner mag blijven na forse kritiek

Een nagenoeg voltallige meerderheid in de Tweede Kamer had gisteren forse kritiek op het tbs-beleid van minister Donner (Justitie, CDA). Maar een motie van afkeuring, ingediend door de LPF, kreeg uiteindelijk alleen steun van de PvdA.

Niet alleen de coalitiepartijen CDA, VVD en D66, ook de overige oppositiepartijen (GroenLinks, de ChristenUnie, SGP en SP) vonden de gang van zaken rond de ontvoering eerder deze maand van een 13-jarig meisje uit Eibergen door een ontsnapte tbs'er onvoldoende reden om het vertrouwen in Donner op te zeggen.

Er was Kamerbreed wel forse kritiek op Donner in het debat over zijn tbs-beleid en het handelen van politie, het openbaar ministerie en de tbs-kliniek die de man in behandeling had. VVD-woordvoerder Griffith noemde de gang van zaken ,,nalatig en onzorgvuldig'', Joldersma (CDA) vond haar ,,onbegrijpelijk'' en Vos (GroenLinks) sprak van ,,een schande''. D66-woordvoerder Dittrich sprak over het ,,falen van de overheid met vreselijke consequenties''.

Donner had voorafgaand aan het debat in een schriftelijke reconstructie aan de Tweede Kamer al aangegeven dat bij de verlofregeling van de tbs'er door de tbs-kliniek Flevo Future uit Utrecht fouten waren gemaakt. De man had niet onbegeleid op verlof mogen worden gestuurd. De tbs-kliniek had vervolgens na zijn verdwijnen bij de politie en het openbaar ministerie melding gemaakt van zijn vlucht, en eraan toegevoegd dat het ging om een tbs'er in de zwaarste categorie die mogelijk een gevaar voor anderen vormt. Maar vervolgens bleef actief opsporingsbeleid uit. In een tweede verklaring voorafgaande aan het debat noemde Donner de gang van zaken ,,traumatisch en schokkend''. Die verklaring vond hij nodig omdat de reconstructie van het drama ,,een zakelijk relaas'' was. ,,De werkelijkheid is een meisje dat ontvoerd is en misbruikt door iemand die ter beschikking gesteld was.''

Volgens LPF-woordvoerder Eerdmans heeft Donner vorig jaar al aanscherping van het tbs-beleid aangekondigd, maar verzuimd om die ook uit te voeren. ,,Er vinden jaarlijks negentig ontsnappingen plaats na een verlofregeling. Dat heeft geleid tot zes ernstige misdrijven.'' De LPF wil afschaffing van het verlofstelsel voor tbs'ers en castratie van zedendelinquenten. Donner wees beide voorstellen af. Daarop diende de LPF een motie in waarin het tbs-beleid van de regering werd afgekeurd.

Die motie kreeg steun van de PvdA-fractie. Volgens PvdA-woordvoerder Wolfsen had de ontvoering van het meisje uit Eibergen voorkomen kunnen worden als de minister actief had opgetreden. De PvdA nam het Donner vooral kwalijk dat de minister al een jaar geleden aanscherping van zijn tbs-beleid had aangekondigd, maar vervolgens ,,keer op keer niet heeft opgetreden''. Volgens Wolfsen keurt de PvdA het gevoerde beleid van het afgelopen jaar af. Maar waar de LPF op voorhand ook geen vertrouwen meer heeft in het toekomstige tbs-beleid van de minister, zal de PvdA nieuwe voorstellen van de minister op hun merites beoordelen.

GroenLinks-woordvoerder Vos ondersteunde, net als de SP, de SGP en de ChristenUnie, de motie niet. Zij wil afwachten hoe Donner aanscherping van zijn beleid in de praktijk gaat uitvoeren. Vos wilde wel van Donner weten welke consequenties hij trekt als een ontsnapte tbs'er opnieuw misdrijven pleegt die voorkomen hadden kunnen worden.

Volgens Donner is dat niet uit te sluiten. ,,Ik kan die risico's inperken en zorgen dat wat fout is gegaan niet meer zal voorkomen. Maar ik kan niet garanderen dat het nooit meer zal voorkomen. Het gaat er uiteindelijk om of wij als samenleving nog een menselijk beleid willen hebben dat rekening houdt met mensen, dat niet zonder meer mensen afschrijft omdat de samenleving geen risico kan nemen.''