Congolese stad Bukavu veroverd

Rebellerende Congolese soldaten hebben gisteren – mogelijk met hulp van militairen uit het aangrenzende Rwanda – de belangrijke grensstad Bukavu ingenomen.

Ze hebben daarmee het vredesakkoord dat vorig jaar een eind maakte aan de burgeroorlog in Congo op het spel gezet.

Na een week van gevechten en een wapenstilstand die niet werd nagekomen namen de dissidente soldaten van generaal Laurent Nkunda de stad gisteren in. De VN-vredesmacht, die met duizend man in het gebied is gelegerd in een poging de dissidenten en het reguliere leger uit elkaar te houden, greep niet in. ,,We kunnen tussenbeide komen om burgers te beschermen, maar hebben geen mandaat om tegen legers te vechten, we hebben geen artillerie en we hebben geen gevechtsvliegtuigen'', zo zei later de commandant van de vredesmacht.

De afzijdigheid van de VN-soldaten leidde later gisteren tot rellen in de Congolese hoofdstad Kinshasa. Boze Congolezen bekogelden het VN-hoofdkwartier met stenen en vielen VN-auto's aan. De VN meldden vandaag dat in drie steden VN-kampen zijn aangevallen.

President Joseph Kabila van Congo stelde buurland Rwanda onomwonden verantwoordelijk voor het verlies van Bukavu. ,,Sinds vanochtend zijn Rwandese troepen met de opstandelingen [in Bukavu]'', zo zei hij op de televisie. ,,Dit is agressie tegen ons land door Rwandezen die de stad beheersen.'' Kabila deelde mee het Congolese leger te mobiliseren. Rwanda heeft elke inmenging ontkend. Minister van Buitenlandse Zaken Charles Muligande zei dat er geen Rwandese soldaten zijn op Congolees grondgebied. ,,Deze beschuldigingen ontberen elke grond. Elke keer als ze problemen hebben geven ze ons de schuld'', aldus de minister.

Het gebied rond Bukavu is al een week lang het toneel van gevechten tussen militairen van het regeringsleger en afvallige soldaten, rebellen uit de burgeroorlog die volgens het vredesakkoord in het reguliere leger moeten integreren. Het gaat om Congolese Tutsi's, die lid zijn van de etnische groep Banyamulenge en klagen dat hun stamgenoten in Bukavu worden gediscrimineerd door de collega's van het regeringsleger en daarom midden vorige week in opstand kwamen. Volgens VN-bronnen trokken gisteren twee- tot vierduizend door generaal Nkunda geleide opstandige militairen Bukavu binnen, nadat een militie van rond vierhonderd man onder kolonel Jules Mutebutsi de stad had bezet. In Bukavu bleef het vervolgens rustig, al werd er wel geplunderd. Burgers stalen twee rivierschepen met driehonderd ton hulpgoederen leeg en volgens onbevestigde berichten werd ook een opslagplaats met hulpgoederen van de VN bestormd en leeggehaald.

Volgens kolonel Mutebutsi zijn veel regeringssoldaten naar de opstandige soldaten overgelopen en zijn anderen gedeserteerd. De commandant van het regeringsgarnizoen, generaal Mbuza Mabe, is gevlucht met de weinige militairen die hem restten.