Ruzie binnen AzG over losgeld Erkel

Binnen Artsen zonder Grenzen heeft een conflict gewoed over de betaling van losgeld voor Arjan Erkel. Als gevolg van dit conflict is Thomas Linde, hoofd Artsen zonder Grenzen-Zwitserland, van zijn taken ontheven. Hij heeft de Nederlandse regering aangeboden de helft van de miljoen euro losgeld voor Arjan Erkel terug te betalen aan Nederland. Hij deed dit met medeweten van de Nederlandse afdeling van AzG, maar andere secties van de hulporganisatie, waaronder de Franse, waren hier tegen.

Toen zij bezwaar maakten, werd Linde van zijn taken ontheven. Sindsdien leidt AzG-Internationaal vanuit Brussel de onderhandelingen met Den Haag.

Hoofd Jean-Hervé Bradol van AzG-Frankrijk, die sterk gekant was tegen terugbetaling van het miljoen euro, ontkent dat Linde op 8 april Den Haag mondeling heeft beloofd het miljoen losgeld terug te betalen. Maar zowel Linde als Steve Cornish, die dat volgens Den Haag ook heeft toegezegd, is met vakantie en Artsen zonder Grenzen doet weinig moeite ze op te sporen. Bradol: ,,Om die reden is Linde overigens niet van zijn taken ontheven. Het draaide erom dat Linde later, zonder ruggenspraak met het topkader van AzG, sprak met Den Haag over terugbetaling van de helft van het losgeld. Alleen Amsterdam werd geïnformeerd.''

Bradol zegt dat AzG in december een envelop met 250.000 euro op de Nederlandse ambassade in Moskou heeft gedeponeerd. Dat, zo begreep AzG op dat moment van de vereniging van KGB-veteranen die voor de bevrijding van Erkel was ingehuurd, was het losgeld. Ook kregen de veteranen toen een geldbedrag voor gemaakte onkosten. Valentin Velitsjko, hoofd van de KGB-veteranen, bevestigt vandaag dat hij daarvoor 180.000 euro ontving van AzG.

Eind december lieten de KGB-veteranen weten dat het contact met de kidnappers was verbroken. Bradol: ,,Daarna was er geen communicatie meer, we maakten ons vreselijke zorgen om Arjan. En plotseling kwam in april de Nederlandse regering met dat bedrag van een miljoen op tafel, viermaal zoveel als in december.''

Velitsjko van de KGB-veteranen geeft geen commentaar op de bewering dat hij in april van Nederland een miljoen euro losgeld overhandigd kreeg. Over de onenigheid tussen AzG en Buitenlandse Zaken over het losgeld beperkt Velitsjko zich tot ,,een voorbeeld''. ,,Stel, iemand geeft je tien roebel om tomaten te kopen op de markt. En als je terugkomt met de tomaten, zegt hij: je mocht geen tien, maar slechts twee roebel uitgeven. Wat moet je daarvan dan zeggen?''

Dat de bevrijding van Arjan Erkel in december niet doorging, hing volgens de KGB-veteranen samen met de arrestatie van Temirboelatov, de politie-officier die in Dagestan de zaak-Erkel leidde. Hij zou een sleutelrol hebben gespeeld in het contact met de ontvoerders. Later die maand belde de advocaat van Temirboelatov deze krant omdat de gedetineerde politieman informatie over Arjan Erkel aan Artsen zonder Grenzen wilde doorspelen. Bradol van AzG-Frankrijk zegt nu dat Temirboelatov toen liet weten dat, omdat de overdracht van Erkel was mislukt, de kidnappers hem dreigden te executeren.

Arjan Erkel zelf zegt dat zijn ontvoerders hem op 11 december, rond het moment dat Temirboelatov werd aangehouden, verhuisden naar een huis dichtbij het punt waar ze hem zouden overdragen. Hij verbleef twee weken in een kruipruimte onde een huis. `De Generaal', het hoofd van zijn bewakers, waarsschuwde Erkel toen dat de zaak zich in een kritieke fase bevond.

hoofdartikelpagina 7