CAO-maatregel kabinet wekt woede vakbonden

Het kabinet zal CAO-afspraken die volgens het kabinet de loonkosten opjagen niet meer algemeen verbindend verklaren. Dat betekent dat afspraken die werkgeversorganisaties met vakbonden maken, niet meer aan een totale branche zullen worden opgelegd.

Dat heeft vice-premier Zalm (Financiën, VVD) vrijdag gezegd na afloop van de wekelijkse ministerraad. ,,Wij gaan niet meewerken aan loonstijgingen'', aldus Zalm. Hij acht loonmatiging essentieel voor het herstel van de Nederlandse economie. Hij voorspelt ,,pittige onderhandelingen'' tussen werkgevers en werknemers.

De vakcentrales FNV en CNV zijn verbijsterd over het kabinetsbesluit. Volgens de voorzitters van FNV en CNV, De Waal en Terpstra, raakt hiermee de verhouding tussen werkgevers en werknemers ernstig verziekt. ,,Dit is een absolute provocatie en een poging tot escalatie van het conflict. Het poldermodel is knock-out geslagen'', aldus De Waal. Terpstra: ,,Het kabinet steekt de fik in de Nederlandse arbeidsverhoudingen. Dit is een complete absurditeit en een klap in het gezicht van de vakbonden en de werkgevers.''

Ook de werkgevers hebben woedend gereageerd. Zij noemen de maatregel ,,slecht voor de arbeidsverhouding en dus slecht voor de economie''. Het besluit drijft de loonkosten op voor bedrijven, aldus ondernemersorganisatie MKB Nederland. ,,Het is het kabinet niet waardig om op deze manier op de bonden te reageren'', aldus een MKB-woordvoerder. VNO-NCW roept het kabinet op zo snel mogelijk vrede te sluiten met de bonden.

,,Dit is wat je van ons kan verwachten'', zei Zalm over de stap, die volgt op het mislukte voorjaarsoverleg van 18 mei. Daarin konden ministers en sociale partners het niet eens worden over prepensioen en verlofsparen. Het kabinet werkt nu aan eigen plannen om de fiscale voordelen voor VUT en prepensioen af te schaffen. De vakbonden kondigden daarop aan zich niet meer gebonden te voelen aan eerder gemaakte afspraken over loonmatiging en andere versoberingen.

Het opheffen van het algemeen verbindend verklaren geldt niet alleen voor loonstijgingen. Ook de doorbetaling van meer dan 70 procent van het loon in het tweede ziektejaar zal niet meer aan alle bedrijven en werknemers in een branche worden opgelegd. Zalm dreigde dat een werknemer die in het tweede jaar toch meer krijgt doorbetaald, daarna niet in de WAO belandt. Het niet meer algemeen verbindend verklaren zal niet voor de hele CAO gelden, zei Zalm. Het kabinet wil afspraken over scholing of kinderopvang wel voor de hele branche in stand houden. Een totaal verbod op loonstijgingen (een zogeheten loonmaatregel) zou volgens Zalm te ingrijpend geweest zijn.

ramkoers: pagina 23