Tijd voor uitleg

Sportgeschiedenis op de voorpagina van de International Herald Tribune deze maand, want in de Verenigde Staten is een grote ontdekking gedaan. Sporthistoricus John Thorn organiseerde namelijk een persconferentie om het bewijs te leveren dat baseball, de sport waarin veel Amerikanen zichzelf zo herkennen, veel ouder is dan werd aangenomen. Zwaaiend met een document plaatste hij het begin van deze sport terug van 1845 naar 1791. `Abner Doubleday, de mythische pionier van het baseball, heeft wat uit te leggen', vatte de Herald droog samen. ,,Onze sportpionier Pim Mulier ook'', zegt Nico van Horn.

Eerst Amerika. De hele natie meende dat Cooperstown, New York, de geboorteplaats was van het baseball, maar Thorn besloot anders na het lezen van een oud boek over de geschiedenis van de stad Pittsfield. Daarin staat dat het stadsbestuur in 1791 een verbod afkondigde. In de buurt van The New Meeting House mocht niemand meer voetballen, cricketen of iets anders doen met een bal `om zo de ramen te beschermen'. En ook baseball werd met name genoemd, waarmee werd aangetoond dat dit toen al een bekend begrip was. Doubleday is dus niet meer de eerste.

Ook Pim Mulier, de mythische pionier van onder meer het voetbal en de Elfstedentocht, heeft wat uit te leggen. Sporthistoricus Nico van Horn zegt dat na historisch onderzoek naar deze man, die in 1879 voetbalclub H.F.C. zou hebben opgericht – als eerste club van het land. Maar Van Horn toont aan dat Mulier van 1878 tot en met 1880 op school zat in het Gelderse Brummen. Van Horn: ,,Zelfs al zou Mulier in de grote vakantie thuis gezeten hebben in Haarlem, dan nog is het fysiek onmogelijk dat hij aanwezig geweest zou zijn bij de veronderstelde oprichting van de Haarlemsche Football Club op 15 september 1879. Verrassend in dit verband is ook de Sportalmanak van 1890, die 1 september 1881 als oprichtingsdatum van de HFC noemt. De Koninklijke HFC houdt als oprichtingsdatum 15 september 1879 aan, en dat lijkt me rijkelijk optimistisch.''

Vreemd genoeg heeft Mulier over zijn Gelderse jaren altijd gezwegen en dat komt misschien om zijn rol bij H.F.C. te overdrijven. En H.F.C. is misschien niet de oudste voetbalclub van Nederland.

Er is een ander mythologisch verhaal: de eerste bal die Mulier zou hebben gekocht. In 1879 zou die zijn aangeschaft bij firma F.A.L. de Gruyter aan de Leidsestraat in Amsterdam. Van Horn: ,,Het hoekpand, Leidsestraat 38, op de kruising met de Keizersgracht kwam pas vanaf 1883 in handen van F. de Gruyter. In een prospectus uit 1892 en andere reclamefolders, allemaal in te zien op het Amsterdamse Gemeentearchief, heeft F. de Gruyter nauwkeurig de ontstaansgeschiedenis van zijn zaak beschreven.'' Die winkel bestond dus niet in 1879!

Ja, Mulier heeft aardig wat uit te leggen.

jurryt@xs4all.nl