Sleutel kwijt is op Schiphol verdacht

Een stewardess met een beitel? Dat is verdacht. Stewardessen hoeven niet met beitels rond te lopen. Het zou kunnen duiden op de voorbereiding van een terroristische aanslag. Datzelfde geldt voor talloze situaties waar de 30.000 werknemers in het `beschermde gebied' van Schiphol dagelijks tegenaan kunnen lopen. Iemand die op een verjaardag aan een Schipholmedewerker vragen stelt over de beveiliging, bijvoorbeeld. Ook verdacht. Een gat in een hek is niet alleen verdacht, het kan zelfs duiden op direct gevaar, net als mensen die foto's maken van deuren.

Werknemers op Schiphol die zoiets tegen het lijf lopen, moeten meteen de afdeling Security van de luchthaven inschakelen. Dat staat in de vertrouwelijke instructie `Beveiligingsbewustzijn' voor werknemers in het winkelgebied voorbij de douane, op de platforms, in de bagagekelder, op de pieren en in de hangars. De instructie moet hen bewust te maken van de gevaren van een aanslag op Schiphol of op een van de vliegtuigen. Het programma is een van de maatregelen die de EU heeft genomen na de aanslagen in de VS op 11 september 2001. Voor elke situatie bestaan codes `verdacht', `gevaarlijk' of `levensbedreigend'. Passagiers die archiefkasten of afvalbakken staan te doorzoeken zijn `gevaarlijk'. Mensen die zonder Schipholpas bij een vliegtuig zijn, werknemers die sleutels, pas of scherpe voorwerpen (zoals schroevendraaiers) kwijt zijn. De aanslagen in Amerika leerden dat zelfs het kleinste voorwerp een desastreuze uitwerking kan hebben.

Volgens de instructie zijn luchthavens en de luchtvaart een ,,aantrekkelijk doelwit'' voor terrorisme omdat aantallen slachtoffers, chaos en paniek groot zullen zijn. Een ander voordeel van een aanslag op de luchtvaart is dat veel nationaliteiten tegelijk worden getroffen en het maatschappelijk leven ontwricht raakt, luidt de uitleg. Een aanslag op een vliegtuig is bovendien aantrekkelijk voor terroristen omdat ,,het aantal slachtoffers al gauw 100 procent'' is, zo beschrijft het document.

Het programma leert de werknemers op Schiphol over alle controles van goederen, passagiers en bagage, maar ook dat vuurwapens, chemische wapens, explosieve wapens en steekwapens als dolken, degens en samoeraizwaarden er wettelijk verboden zijn. Niet wettelijk verboden voorwerpen als honkbalknuppels, nagelschaartjes en handbogen zijn daarnaast ook taboe in vliegtuigen en in het beschermde gebied van de luchthaven, omdat daarmee kapingen of aanslagen kunnen worden gepleegd.

Volgens de instructie zullen terroristen in de voorbereiding op een aanslag proberen te onderzoeken waar de ,,zwakke punten'' in de beveiliging zitten. ,,Kun je zonder Schipholpas zomaar ergens lopen, is een pas of een uniform gemakkelijk te stelen? [...] Waar staan de deuren altijd open? [...] Ze zullen foto's of video proberen te maken van beveiligingsmaatregelen of aantekeningen proberen te maken.''