Churchill, Claus en Cuba

Wilt u weten hoe de wereld er in uw geboortejaar uitzag? Een dvd-reeks met oude Polygoon-fragmenten maakt het mogelijk. Maar in 1965 gebeurde bitter weinig.

Verrast kijk ik naar mijn scherm. De eerste beelden van de dvd Uw geboortejaar in beeld zijn haarscherp, met felle kleuren zelfs. Beatrix bezoekt de Rotterdamse haven en aan de ontvangst van de lokale autoriteiten is door je jaren heen nauwelijks iets veranderd: onderdanige en gespannen blikken bij de lokale ambtsdragers op het moment dat het Koninklijke Huis zich aandient.

De modern ogende beelden uit 1965 stemmen gerust. Ik ben nog helemaal niet oud.

Oké, Beatrix was bijna veertig jaar geleden nog lang geen koningin en haar verloofde Claus is al weer enige tijd overleden. En de commentaarstem van Philip Bloemendal geeft de beelden een extra belegen sausje: de prinses had volgens hem ,,onvergetelijke herinneringen'' overgehouden aan het bezoek aan de Rotterdamse haven.

Bij de volgende nieuwsonderwerpen op de dvd `van 1965' blijft van de veronderstelde jeugdigheid nog minder over. De Polygoon-beelden zijn opeens zwart-wit geworden en zij laten onder meer de begrafenis van Winston Churchill zien, de eerste Cubanen die de wijk nemen naar Amerika en `het koninklijke bezoek aan de West'. ,,De tamtams roerden zich geducht'', aldus Bloemendal. 1965 is plotseling best lang geleden.

Op verzoek van uitgeverij Bruna heeft het Nederlands Instituut voor Beeld en Geluid een selectie gemaakt uit ruim drie decennia Polygoon Journaals. Die beelden vormen de 35-delige serie `Uw geboortejaar in beeld', die loopt van 1946 tot en met 1980. ,,Drie jaar geleden hebben we zogeheten geboorteboekjes uitgegeven en die hebben ons op het idee gebracht om iets dergelijks met dvd's te doen'', zegt uitgever Timo van der Eng van Bruna.

Behalve dat de Polygoon Journaalbeelden je gevorderde leeftijd benadrukken, leidt de dvd tot een andere teleurstellende conclusie. In mijn geboortejaar is eigenlijk weinig gebeurd. Twee jaar te jong voor de moord op John F. Kennedy en de historische elfstedentocht met Reinier Paping. Weer een jaar te oud voor het huwelijk van Beatrix en Claus, met de bekende rookbom.

De dood van Churchill is zonder meer de belangrijkste gebeurtenis uit 1965. Beelden van de gevechten van de Amerikanen in Vietnam, die door de gebeurtenissen in Irak plotseling weer actueel dreigen te worden, zijn op het jaaroverzicht niet te vinden. Wel de eerste voorzichtige wandelingen in de ruimte en de paus die voor een primeur zorgde door zich voor het eerst in de geschiedenis over de Atlantische Oceaan te laten vliegen. En de stroomstoring die het leven in New York ontregelde. ,,Dergelijke duisternis mag niet meer voorkomen in deze verlichte eeuw'', vindt Bloemendal.

Een gedegen, feitelijk overzicht van de gebeurtenissen uit de verschillende jaren geven de dvd's niet. Het gaat om een beeld uit de tijd. ,,De bedoeling is dat zo'n aflevering laat zien wat die mensen bezighield in die tijd'', zegt uitgever Van der Eng. ,,De eerste vrouwelijke politieagent op straat in 1955 vind ik altijd een mooi voorbeeld. Dat was toen groot nieuws.'' Tien jaar later moet ik het met een kleurrijke hoedenshow doen die bij Bloemendal tot de conclusie leidt ,,dat de Nederlandse vrouw dit seizoen niet onder één hoedje is te vangen''.

Behalve `nieuws' biedt de dvd ook sport, cultuur en dagelijks leven. Onder dat laatste valt bijvoorbeeld de zwaar verregende zomer. ,,Alle eendjes zwemmen in het water, alle kampeerders helaas ook'', aldus Bloemendal.

Op sportgebied was het wereldkampioenschap judo van Anton Geesink een van de hoogtepunten van het jaar. Een huldiging via ,,een triomftocht in een diligence'' in zijn toenmalige woonplaats Rumpt was het gevolg. Erg leuk leek de strak voor zich uit kijkende Geesink de ontvangst niet te vinden. Enthousiaster is Ard Schenk die als 20-jarige voor het eerst Nederlands kampioen wordt op de Jaap-Edenbaan. ,,Met de jonge Ard Schenk heeft zich een nieuw schaatstalent aangediend waar Nederland nog bijzonder veel van mag verwachten'', aldus een ditmaal sobere Bloemendal.

`Uw geboortejaar in beeld', 35-delige dvd-reeks van A.W. Bruna, duur 60 minuten per deel, €9,99