Noord-Korea laat gijzelaars vertrekken

Vijf in Noord-Korea opgegroeide kinderen zijn na een scheiding van twee jaar met hun ouders in Japan herenigd. De Japanse premier Junichiro Koizumi bracht hen zaterdag mee terug uit Noord-Korea.

De overkomst van de kinderen is een nieuwe, kleine stap in een slepend conflict tussen beide landen over Japanse burgers die in de jaren zeventig en tachtig naar Noord-Korea zijn ontvoerd. Koizumi heeft de ongebruikelijke stap genomen om voor een tweede keer naar Noord-Korea te reizen, zonder een tegenbezoek van de Noord-Koreaanse leider Kim Jong-il. Koizumi kreeg na terugkeer lof én zware kritiek over zich heen. Critici stellen dat Koizumi zich heeft verkocht. Lof is er omdat twee gezinnen weer herenigd zijn.

Tijdens het eerste bezoek van Koizumi aan Noord-Korea in september 2002 erkende Kim Jong-il dat zijn land inderdaad Japanners heeft ontvoerd en bood zijn excuus aan. Een vijftal was nog in leven, acht anderen waren inmiddels overleden. Een maand later kwamen de vijf naar Japan. Het zou een kort bezoek zijn, maar Japan liet hen niet terugkeren. Noord-Korea stelde dat Japan een belofte had gebroken en weigerde de kinderen te laten gaan.

Van twee echtparen zijn de kinderen nu overgekomen, maar onopgelost blijft de zaak van Hitomi Soga die in Noord-Korea met de Amerikaan Robert Jenkins trouwde en twee dochters kreeg. Jenkins weigert naar Japan te komen omdat hij vreest te worden uitgeleverd aan de VS. Washington stelt dat hij in de jaren zestig deserteerde en weigeren te beloven dat Jenkins niet zal worden vervolgd. Koizumi zei dat Jenkins bereid is zijn vrouw op neutraal terrein - in China - weer te ontmoeten om een besluit te nemen over de toekomst.

Koizumi heeft geen duidelijkheid gekregen over andere ontvoerden. Familieleden betwijfelen het waarheidsgehalte van de lijst overledenen die Japan twee jaar geleden kreeg omdat er teveel onwaarschijnlijkheden in voorkomen. Bovendien zouden er veel meer ontvoerden zijn en daarover wil men ook duidelijkheid. ,,Het slechtst mogelijke resultaat'', stelde Shigeru Yokota dan ook afgelopen zaterdag. Yokota is voorzitter van de groep familieleden en vader van een meisje dat op 13-jarige leeftijd is ontvoerd en in Noord-Korea zelfmoord zou hebben gepleegd. Ruim zestig procent van de bevolking meent echter dat de reis een positief resultaat heeft opgeleverd, aldus een vandaag gepubliceerde opiniepeiling.

Koizumi beloofde Noord-Korea medische hulpgoederen ter waarde van 10 miljoen dollar en 250.000 ton voedselhulp. Hij stelde dat dit niet,,in ruil'' voor de overkomst van de kinderen was, maar humanitaire hulp op verzoek van internationale organisaties. Koizumi en Kim bereikten geen vooruitgang over het Noord-Koreaanse kernwapenprogramma. Kim zei te streven naar een kernwapenvrij Koreaanse schiereiland, maar dat de VS eerst hun vijandige houding tegenover Noord-Korea moeten opgeven.