Amsterdam is een kampioen met innerlijke beschaving

Amsterdam prolongeerde in de mannencompetitie de hockeytitel en voorzag afzwaaiend coach Jim Irvine zo van een passend afscheid.

Bescheidenheid siert de mens, en zeker een sportcoach. Daar weet Jim Irvine alles van. Terwijl de hockeyers van Amsterdam het podium bestijgen en lallend de beker in ontvangst nemen, verkiest de 55-jarige trainer-coach uit Australië de luwte. Uit zijn broekzak haalt hij zijn digitale fotocamera, om vervolgens het tafereel vast te leggen voor zijn privé-collectie. Zodat hij straks, terug in Melbourne als sales-manager van een telecombedrijf, nog eens kan terugdenken aan zijn succesvolle periode bij de club uit het Wagener-stadion.

Voorbij is het Nederlandse avontuur nog niet, want vanaf vrijdag strijdt Irvine met Amsterdam in Barcelona om de Europa Cup I. Afgaande op het machtsvertoon van de voorbije twee weken en de minimale inspanningen die de negentiende landstitel vereiste (vier overwinningen, geen verlengingen en/of strafballenseries), ligt op tweede pinksterdag een tweede hoofdprijs in het verschiet. Na de tweede zege (3-0) op Bloemendaal binnen drie dagen riepen de spelers in koor dat ze hun razend populaire coach het best denkbare afscheidscadeau willen meegeven, voordat hij volgende maand op eigen verzoek op het vliegtuig stapt.

Het duel was bijna een formaliteit, na het superieure optreden van donderdag (1-3). Bloemendaal probeerde het nog wel door furieus uit de startblokken te schieten. Toen die overrompelingstactiek niet werkte, met dank aan de solide verdediging van Amsterdam, nam de thuisploeg het heft in handen. Twee rake strafballen van topschutter David Mathews (vier treffers in minder dan twee halve wedstrijden) en een fraaie uithaal van Paul van Esseveldt bezegelden het lot van Bloemendaal.

Ook Irvine besefte dat zijn ploeg een verbluffende indruk had gemaakt in de eerste finale (sinds de invoering van de play-offs in het seizoen 1994-'95) tussen de nummers drie en vier uit de reguliere competitie. Al gaf hij in zijn nabeschouwing vooral Bloemendaal een aai over de bol. ,,A very, very good team.'' Over zijn eigen inbreng was hij al even bescheiden, en ook dat was geen verrassing voor wie de ingetogen Australiër kent: ,,The boys have done the work today, not me.''

Zo overtuigd van een goede afloop was Irvine dat hij enkele steunpilaren, onder wie ook sluipschutter Mathews, de afgelopen weken rust gaf. Zo bleef international Sander van der Weide donderdag aan de kant in het eerste finaleduel, hoewel de aanvoerder zo goed als hersteld is van een gebroken middenvoetsbeentje. ,,Maar Sander moet straks ook in Athene (Olympische Spelen, red.) nog kunnen meedoen'', verklaarde Irvine zaterdag voorafgaand aan het duel. ,,Ik wil hem niet over de kop jagen, en David ook niet.'' Het is voor die laatste te hopen dat in zijn vaderland Engeland nu eindelijk het verstand zegeviert en de bondscoach van Groot-Brittannië het fenomeen selecteert voor de Spelen.

Behalve spelplezier en hockeyintelligentie heeft Irvine ook de innerlijke beschaving teruggebracht bij Amsterdam. Ging het zelfingenomen elftal met de overdaad aan ego's nog niet zo lang geleden met enige regelmaat uit de bol, onder Irvine zijn verbale uitwassen en `domme' gele kaarten uit den boze. Een speler kan falen, voor een scheidsrechter geldt hetzelfde. Wie desondanks toch over de schreef gaat, kan rekenen op een sussend gebaar vanaf de zijlijn, waar Irvine een baken van rust is.

Oene van Brunschot (33) had zijn hockeyloopbaan al afgesloten toen Irvine hem drie jaar geleden verzocht standby te blijven. De advocaat stemde toe, en beleefde tot zijn eigen verbazing een tweede carrière, die zijn eerste (als waterdrager) deed verbleken. ,,Eigenlijk zou ik pissig op Jim moeten zijn, want ik heb vandaag amper gespeeld. Maar als je op iemand niet kwaad kan worden, dan is het wel op hem'', zegt Van Brunschot terwijl hij wijst naar zijn even verderop staande en pratende coach.

Maar ook een keizer heeft niet het eeuwige leven en de gemiddelde trainer-coach heeft tegenwoordig ook in het hockey een `levensduur' van drie jaar. ,,Maar Jim is geen gemiddelde coach'', werpt Van Brunschot tegen. ,,Veel coaches laten zich leiden door angst en zijn daarom niet eerlijk. Het ene moment zeggen ze dit, het andere moment dat. Op achter-de-rug-praktijken heb ik Jim echter nog nooit kunnen betrappen. What you see is what you get zo is hij. Hij is ook niet bang te luisteren, zoals zoveel coaches dat wel zijn. Uit angst hun autoriteit te verliezen.''

Ook Timme Hoyng (27) dweept met de 168-voudig international uit Melbourne, die als speler zijn tegenstanders de stuipen op het lijf joeg. ,,Die man straalt zoveel rust uit, heeft zoveel verstand van zaken en daarbij zoveel natuurlijk gezag dat is niet normaal. Hij zweert bij de geschriften van een Chinese wijsgeer (Sun Tze, red.), zonder dat-ie ons daar overigens mee overvoert. Maar dat zijn kennis en zijn kunde ergens op gebaseerd zijn, dat is wel duidelijk. Hij verkoopt geen gebakken lucht.''

Hoyng gold jaren als een groot maar wispelturig talent dat nooit een basisplaats wist af te dwingen. Uit arren moede vertrok de aanvaller zes jaar geleden naar buurman Hurley, om na één seizoen terug te keren op het oude nest. Maar pas onder Irvine leefde hij op. Dit seizoen kende de fotograaf een stroeve start, maar ontpopte hij zich tot een onmisbare schakel op nota bene het middenveld.

Zaterdag liep Hoyng ruim vijftig minuten Bloemendaals spelmaker Teun de Nooijer hinderlijk voor de voeten. De resterende minuten bemoeide laatste man Jesse Mahieu zich met de bewaking van de balvirtuoos. Daarmee haalden beiden de angel uit het spel van de ploeg, die al boven zichzelf was uitgestegen door de finale te bereiken en in de reguliere competitie ook al niet had weten te winnen (4-2 en 4-4) van de titelverdediger.