Kenniswerkers zijn niet zo snel af te schrijven

In het artikel over kenniseconomie (NRC Handelsblad, 11 mei) stelt Mathieu Weggeman dat het onverstandig van de regering is om kenniswerkers langer te laten doorwerken. In vergelijking met ambachtslieden moeten kenniswerkers veel leren om goed in hun vak te blijven. Uit onderzoek zou blijken dat de motivatie om vakinhoudelijk bij te blijven, afneemt met het vorderen van de leeftijd. De ontwikkelingen gaan steeds sneller en nano- en biotechnologen zijn op hun vijfendertigste al af te schrijven, ingenieurs en fiscaaljuristen zo'n vijf tot tien jaar later.

Als voorbeeld geeft Weggeman zijn ervaring met zijn 54-jarige tandarts, die weigerde een nieuwe techniek toe te passen. Als smoes gebruikte deze kenniswerker dat deze nieuwe techniek nog in de kinderschoenen stond, maar in werkelijkheid was zijn tandarts al aan het afbouwen en bezig met zijn tweede huis in Spanje.

Ik kan me voorstellen dat zeer ervaren kenniswerkers zich niet voor de zoveelste keer willen verdiepen in details van een nieuwe fiscale wetgeving of in details van een softwareprogramma. Maar dat kenniswerkers zo snel zijn af te schrijven, daarvan ben ik niet overtuigd. Ik zie zeer ervaren advocaten, artsen, architecten nieuwe kennis opdoen en technieken toepassen en zeer goede prestaties leveren. Voor artsen geldt zelfs een bijscholingsplicht.

Politici mogen we toch ook tot kenniswerkers rekenen. Zij blijken de veranderingen in de maatschappij tot op hoge leeftijd te kunnen volgen, zelfs daar leiding aan te kunnen geven. Nieuws was dat Frits Bolkestein op 72-jarige leeftijd zelf afziet van een tweede termijn voor vijf jaar als Eurocommissaris. Blijkbaar had menigeen verwacht dat hij nog wel zou opteren voor deze tweede termijn. Sterker nog, Bolkestein ziet af van een tweede termijn, niet om het rustig aan te doen, maar om nog nieuwe dingen te ondernemen, zoals het schrijven van boeken.

Met het verhogen van de pensioenleeftijd wordt de terugverdientijd verlengd. Hiermee wordt het voor kenniswerkers ook op hoge leeftijd rendabel om nieuwe kennis op te doen en hun vak bij te houden.