Hersenrijping duurt jaren en trekt als een golf door het brein

De delen van de hersenschors die verantwoordelijk zijn voor de hogere mentale activiteiten (associaties) rijpen in de puberteit, ná de delen die betrokken zijn bij de lagere functies als beweging en zintuigelijke waarneming. Dit blijkt uit het eerste meerjarige hersenonderzoek, onder leiding van Nitin Gogtay van de Amerikaans National Institutes of Mental Health, waarbij het brein van 13 gezonde mensen tussen 4 en 21 jaar oud iedere twee jaar werd gescand in een MRI-scanner. Tot nu toe waren de gegevens over hersenrijping gebaseerd losse scans bij verschillende mensen of op post-mortem analyses (Proceedings of the National Academy of Sciences, online publicatie 17 mei).

De omvang van het menselijke brein is rond het vijfde jaar wel ongeveer bereikt, daarna verandert alleen nog de interne organisatie. De evolutionair oudere hersengebieden (belast met zintuigelijke waarneming en beweging, in de occipitale cortex), zijn het eerst volgroeid, soms al rond het vierde jaar, en vandaaruit verspreidt de rijping zich als een golf over de rest van de hersenen, zo blijkt uit het nu gepubliceerde onderzoek. Bij het online-materiaal van het onderzoek behoren dan ook filmpjes waarop de blauwe golf (als kleur van de rijping) over het brein schiet. Als tweede volgen de gebieden die zich bezighouden met ruimtelijke oriëntatie, spraak en aandacht (pariëtale cortex) en als laatste komen de gebieden die verantwoordelijk zijn voor de planning en motorische coördinatie (de prefrontale cortex), rond het twintigste jaar.