Deloitte verdient 50 mln

Het boekhoud- en fraudeschandaal bij supermarktconcern Ahold blijkt een goudmijn te zijn voor het accountantskantoor Deloitte, dat de boeken moet controleren van het concern. Ahold heeft Deloitte in 2003, toen het bedrijf het schandaal onthulde, en in 2002 samen 50 miljoen euro betaald voor de boekencontrole en verwante werkzaamheden.

De bedragen staan in het jaarverslag dat Ahold bij de Amerikaanse beurscommissie, de Securities & Exchange Commission (SEC) heeft gedeponeerd, maar niet in het Nederlandse verslag.

Het is in Nederland niet verplicht om de kosten van de accountant apart te vermelden. Naar aanleiding van de boekhoudschandalen bij Worldcom en Enron hebben de Amerikanen de publicatie van deze cijfers voor alle beursgenoteerde bedrijven verplicht gesteld.

Nederlandse bedrijven met een Amerikaanse beursnotering, zoals Ahold, ASML en KPN, moeten in hun jaarverslag bij de SEC de cijfers over de accountantskosten vermelden. Sommige zetten de cijfers ook in hun Nederlandse jaarverslag. Ondernemingen als Euronext en Wolters Kluwer, die geen Amerikaanse notering hebben, geven de informatie vrijwillig in hun jaarverslag.

De uitgaven aan Deloitte maken Ahold de afgelopen twee jaar, afgezien van de financiële instellingen en Unilever, de beste Nederlandse klant in de accountantswereld. Unilever spendeerde in deze twee jaar samen 83 miljoen euro, inclusief 10 miljoen advieskosten in 2003 ,,voor advies in verband met een belastingschikking''.

Ook in vergelijking met buitenlandse concurrenten liggen de accountantskosten van Ahold (56 miljard euro omzet) relatief hoog. De Britse concurrent Tesco (50 miljard euro omzet) was vorig jaar 3,3 miljoen euro kwijt aan de boekencontrole door zijn externe accountant, zo blijkt uit zijn jaarverslag. De Amerikaanse winkelketen Wal Mart (212 miljard euro omzet) betaalde zijn accountant, omgerekend, ruim 4 miljoen euro, zo blijkt uit de informatie voor de aandeelhoudersvergadering.

De relatie tussen Ahold en Deloitte raakte door het schandaal zeer gespannen, waarbij de accountant na de ontdekking van het schandaal zelfs zijn werkzaamheden staakte. De twee gingen echter wel verder, en Ahold heeft de ,,sterke wens'' om de samenwerking, die het bedrijf als ,,goed en productief'' betitelt in 2004 en 2005 voort te zetten.

Ahold was het afgelopen jaar extra duur uit doordat als gevolg van het boekhoud- en fraudeschandaal ook de jaarcijfers over 2000 en 2001 overgemaakt moesten worden. Ahold telt de kosten daarvoor op bij het bedrag dat in 2002 is besteed, in totaal bijna 33 miljoen euro. In totaal spendeerde Ahold vorig jaar naar eigen zeggen 170 miljoen euro aan kosten voor adviseurs, waaronder accountants, in verband met onderzoeken naar het boekhoudschandaal en verbeteringen in de financiële controles.

In het bedrijfsleven bestond de angst dat de Amerikaanse en Nederlandse boekhoudschandalen en de strengere Amerikaanse regels de accountantskosten een impuls zouden geven. Maar uit de cijfers die de bedrijven publiceren blijkt dat niet. De uitgaven zijn over het algemeen stabiel of lager. Zo heeft Philips de kosten in twee jaar bijna gehalveerd, van ruim 36 miljoen euro in 2001 tot 20 miljoen euro vorig jaar.

De daadwerkelijke controle van de cijfers is weliswaar iets duurder geworden, maar in de advieskosten heeft het Nederlandse elektronicaconcern flink gesneden. In 2001 ging het om bijna 16 miljoen euro advieskosten, in 2003 om 5 miljoen euro.