Gedetineerde hoeft niet in meermanscel

Een gedetineerde in de penitentiaire inrichting Utrecht die een kort geding had aangespannen tegen de staat om terug te kunnen keren naar een éénmanscel heeft vanochtend zijn zin gekregen. Ook zal hij niet langer gestraft worden als hij weigert zijn straf uit te zitten in een tweepersoonscel. Kort voor het begin van het geding voor de Haagse rechtbank willigde Justitie de eisen van de gedetineerde in. Het kort geding werd daarop ingetrokken.

Dat maakte zijn advocaat J. Piena vanmorgen bekend. De cliënt van Piena werd op 12 mei in een isoleercel geplaatst omdat hij weigerde te verhuizen naar een tweepersoonscel. Na vijf dagen zou hij nog eens negen dagen in een sanctiecel moeten doorbrengen. Daarop besloot de gedetineerde onder protest een cel te delen met een medegevangene. Sinds vanochtend zit hij weer in een éénmanscel.

,,Slimme zet van de staat dat ze de zaak zo hebben afgehandeld'', aldus Piena. ,,De minister heeft geen ruchtbaarheid willen geven aan deze zaak.'' Het stond voor Piena vast dat de rechter in het voordeel van zijn cliënt zou oordelen, omdat een wettelijke basis ontbreekt voor het opleggen van strafmaatregelen bij weigering een cel te delen. Als de rechter de gedetineerde in het gelijk zou hebben gesteld, was daarmee de mogelijkheid geschapen voor talloze gedetineerden om naar de rechter te stappen, vermoedt Piena.

Sinds vorig jaar experimenteren zeven penitentiaire inrichtingen met de plaatsing van twee gevangenen in een cel om het cellentekort aan te pakken. In totaal gaat het om duizend cellen. In het huidige experiment mogen gevangenen niet worden gedwongen een cel te delen.

Ondanks de basis van vrijwilligheid kunnen gevangenen die niet naar een tweepersoonscel willen verhuizen rekenen op strafmaatregelen. Zo'n honderd gedetineerden in de gevangenis in Utrecht, waar ook de cliënt van Piena gevangen zit, hebben sinds 30 december vorig jaar geklaagd bij de commissie van toezicht van de inrichting. Een groot deel van de klachten werd ongegrond verklaard, omdat ze niet binnen zeven dagen na de beslissing van de gevangenisdirecteur waren ingediend. Alle andere klachten zijn wel gegrond verklaard, meldt C. Schrijvers, secretaris van de commissie van toezicht. Nu liggen er 29 klachten bij de commissie.

Donner wil in de toekomst de penitentiaire beginselwet aanpassen, zodat gevangenen gedwongen kunnen worden een cel te delen. Eind vorig jaar zei Donner de mogelijkheid niet uit te sluiten dat in de toekomst meer dan twee gevangenen bij elkaar worden gezet. Een ruime Kamermeerderheid wil voorlopig niet verder gaan dan twee gevangenen in een cel.