Spanjaard is ook een succesvol invaller

Vorige week dirigeerde Ed Spanjaard met enorm succes het Concertgebouworkest in een Frans getint programma met werken van Heppener, Ravel en Messiaen. Deze week valt Spanjaard op het laatste moment in voor de zieke Russische dirigent Joeri Termirkanov.

Franse muziek is de transparant en elegant dirigerende Spanjaard op het lijf geschreven, maar hij blijkt zich ook verrassend goed te kunnen verplaatsen in typisch Russische muziek, als Ljadovs symfonisch gedicht Kikimora, waarin de boosaardige Kikamora zich lichtvoetig en ondeugend beweegt door een folkloristische wereld vol hypnotiserende klankkleuren. Het is alsof de kosmopolitisch ingestelde Spanjaard een exquis vleugje Franse parfum toevoegt aan de nationalistische broeierigheid van Ljadovs muziek.

In het Eerste vioolconcert van Prokofjev probeert Spanjaard zijn ingetogen dirigeerstijl in dienst te stellen van het superieure vioolspel van solist Vadim Repin. Dat leidde gisteren in het openingsdeel nog tot enige frictie en onwennigheid, maar gaandeweg vonden solist en orkest elkaar in een soepele dialoog. Temirkanov had Repins ijzersterke lezing van Prokofjev zeker voorzien van een robuustere orkestpartij. Maar de meer speelse en mondaine begeleiding die Spanjaard en het Concertgebouworkest leverden misstond de componist niet.

Uitzonderlijk geslaagd is Tsjaikovski's Vijfde symfonie, waarin Spanjaard het orkest inspireert tot originele fraseringen en een verfijnde sonoriteit. De romantische en pathetische Tsjaikovski is hier meer een eigentijdse avonturier, die met dansante lichtvoetigheid vorm en kleur aanbrengt in de chaos van de menselijke emoties.

Concert: Koninklijk Concertgebouworkest o.l.v. Ed Spanjaard. Gehoord: 12/5 Concertgebouw Amsterdam. Herh.: 13, 14/5. Radio 4: 23/5 14.15 uur.