`Afghaanse politieman mishandeld'

Het Amerikaanse leger in Afghanistan heeft een onderzoek geopend naar de mishandeling van een Afghaanse politiekolonel die vorig jaar zomer veertig dagen zat opgesloten in Amerikaanse detentiekampen.

Volgens de politieman, die vandaag zijn verhaal vertelt in The New York Times, werd hij geslagen en onderging hij seksuele vernederingen die overeenkomen met de beelden uit de Abu Ghraib-gevangenis in Bagdad. In een vanochtend uitgegeven verklaring zegt de Amerikaanse ambassade in Kabul dat ,,onmiddellijk'' een onderzoek is gelast. Volgens ambassadeur Khalilzad is het ,,voor zover wij weten de eerst keer dat iemand in de Amerikaanse militaire bevelstructuur of van de ambassade heeft gehoord van deze beschuldigingen over mishandeling''. Maar volgens een woordvoerder van de Afghaanse commissie voor mensenrechten zijn Amerikaanse legerofficieren vorig jaar al op de hoogte gesteld van de zaak.

Sayed Nabi Siddiqui (47) zegt in The New York Times dat hij op 15 juli vorig jaar werd opgepakt nadat hij een klacht had ingediend over corruptie bij de politie en iemand hem ervan beschuldigde lid te zijn van de Talibaan. Hij werd 22 dagen vastgehouden op de Amerikaanse basis in Gardez, waar hij naar eigen zeggen onder andere werd gestompt, naakt gefotografeerd en seksueel vernederd. Daarna verbleef hij twaalf dagen in Kandahar en ongeveer een week in Bagram, de belangrijkse Amerikaanse basis in Afghanistan. Daar werd hij op 20 augustus vrijgelaten nadat was vastgesteld dat hij ,,geen bedreiging [vormde] voor de Amerikaanse strijdkrachten of hun belangen in Afghanistan''.

Het krantenartikel komt kort na een rapport van de mensenrechtenorganisatie Human Rights Watch over `mishandelingen' van Amerikaanse troepen in Afghanistan. Volgens het rapport hebben de Amerikaanse troepen in Afghanistan zich schuldig gemaakt aan het willekeurig oppakken van burgers, het buitensporig gebruik van geweld bij de arrestatie van niet-strijders en mishandeling van gedetineerden. De VS geven in Afghanistan ,,een afschrikwekkend voorbeeld'' als het gaat om de behandeling van gevangenen, zegt Human Rights Watch.

Juist vanochtend verklaarde de Amerikaanse commandant in Afghanistan, luitenant-generaal Davis Barno, dat begin vorig jaar ,,ingrijpende wijzigingen'' zijn aangebracht in het gevangenisregime in Bagram en dat sinsdien klachten meer zijn geregistreerd over mishandeling van gevangenen daar. Die zijn er wel over de behandeling in de regionale detentiekampen in Afghanistan, zoals Gardez en Kandahar. Barno wilde niet zeggen welke klachten er waren ingediend en welke veranderingen er zijn doorgevoerd. Wel zei hij dat gevangenen die tijdelijk op afgelegen bases zitten opgesloten, nu sneller worden overgebracht naar het centrale detentiekamp in Bagram.

Dit kamp kwam in december 2002 in opspraak door de gewelddadige dood van twee gevangenen. Vorig jaar juni stierf een gevangene op een basis van de Amerikaanse Special Forces in de provincie Kunar. Voorzitster Samar van de Afghaanse mensenrechtencommissie zei dat haar commissie dit jaar ongeveer veertig klachten heeft ontvangen, vooral over het isloment van de gevangenen en het met geweld binnenvallen van huizen.