Rode Kruis: dit is aanvaard patroon van misstanden

Iraakse gevangenen zijn het slachtoffer geworden van een systematische vernedering door Amerikaanse troepen, die veel weg had van marteling en misschien officieel goedgekeurd werd. Dit heeft het Internationale Rode Kruis (ICRC) gistermiddag gezegd in een uitzonderlijke verklaring over mishandelingen in de Abu Ghraib-gevangenis in Bagdad en elders.

Zijn gebruikelijke stilzwijgen doorbrekend zei het ICRC dat zijn bezoeken aan detentiecentra tussen maart en november 2003 schendingen van verdragen over krijgsgevangenen aan het licht hadden gebracht. ,,We hebben situaties gezien die vanuit menselijk oogpunt een vernederende behandeling zijn en in sommige gevallen neerkomen op marteling'', zei Pierre Krähenbühl, directeur ICRC-operatiën gisteren.

Het ICRC, waarvan bezoeken aan gevangenen vertrouwelijk zijn, besloot tot de verklaring nadat The Wall Street Journal delen van een ICRC-rapport van 24 pagina's over de behandeling van Iraakse gevangenen had gepubliceerd. ,,Onze bevindingen staat ons niet toe te oordelen dat we te maken hadden met op zichzelf staande daden van leden van de coalitietroepen. Wat wij hebben beschreven is een patroon en wijdverbreid systeem'', zei Krähenbühl.

Volgens het artikel in The Wall Street Journal, waarvan het ICRC de juistheid bevestigde, was de slechte behandeling van gevangenen gebruikelijk tijdens verhoren, waarin ondervragers op zoek waren naar informatie of bekentenissen. Enkele voorbeelden: `Een gevangene een zak over zijn hoofd zetten in combinatie met een pak slaag waarmee de angst werd vergroot wanneer de klappen zouden komen. [Iemand] zo strak handboeien omdoen dat dit huidletsel en beschadiging van zenuwen veroorzaakte. Slaan met pistolen en geweren; dreigementen met represailles tegen familieleden; gedetineerden enkele dagen naakt en in hun eentje opsluiten in geheel verduisterde cellen.' Volgens het Rode Kruis hebben coalitietroepen ook vanuit wachttorens geschoten op onbewapende gevangenen en sommige van hen gedood.

Krähenbühl zei dat het ICRC-rapport hoofdzakelijk verwees naar het optreden van Amerikaanse soldaten in de Abu Ghraib-gevangenis in Bagdad en elders, maar het Rode Kruis heeft de afgelopen maanden ook zijn zorgen geuit over detentiecentra die worden geleid door Britse soldaten. Het ICRC had zijn rapport in februari van dit jaar aan de Amerikaanse autoriteiten overhandigd. Daarin staat ook dat de mishandelingen ,,beschouwd zouden kunnen worden als een geaccepteerde praktijk'' door de coalitietroepen.

Donderdag al zei het Rode Kruis dat het de Verenigde Staten herhaaldelijk had gevraagd om ,,corrigerende maatregelen''. Krähenbühl zei gisteren dat er nog steeds problemen zijn.