Theater

Naspel

Toneelpersonages lopen weleens over naar een ander stuk. Zo schreef Tom Stoppard in 1967 Rosencrantz and Guildenstern Are Dead over twee karakters uit Hamlet. De Ierse schrijver Brian Friel brengt in Naspel (2002) twee verwante zielen uit Tsjechovs toneelwerk naar voren. Sonja is afkomstig uit Oom Wanja en de rasleugenaar Andrej uit Drie zusters. Ze treffen elkaar in een koffiehuis in Moskou in 1922.

Voor het Nationale Toneel regisseert Erik Vos, voormalig artistiek leider van De Appel, Will van Kralingen en Eric Schneider. Wie eerdere Tsjechov-regies van Vos zag, zal veel moois herkennen. Net als in zijn versie van Oom Wanja staan de spelers als kleine wezens in een overweldigend weidse ruimte, afgeschermd door witte gordijnen.

Sonja en Andrej zoeken genegenheid en aandacht bij elkaar. Beiden zijn berooid, teleurgesteld in het bestaan en ze leven zonder illusies. Hun ontmoeting doet iets van het oude vuur oplaaien. Sonja herkent in Andrej iemand bij wie ze gelukkig zou kunnen zijn, maar deze armzalige straatmuzikant tovert haar schone schijn voor. Andrej meent in de vrouw iets van zijn eigen drie zusters terug te vinden.

Zo projecteren de twee personages hun verlangens en herinneringen op elkaar. Maar het blijkt een onmogelijke liefde. Zoals altijd bij Tsjechov nadert het afscheid snel en resoluut. Schneider en Van Kralingen geven prachtig samenspel.

Tournee t/m 22/6. Inlichtingen 070-3181444 of www.nationaletoneel.nl

Nijntje is er weer

Ook in de tweede kleutermusical over Nijntje maakt het meisje precies de dingen mee waar het publiek zichzelf in herkent: ze gaat logeren, houdt pappa voor de gek en ze gaat voor het eerst naar school. Librettist Ivo de Wijs plakt de avontuurtjes uit de boeken van Dick Bruna zo vernuftig aan elkaar, dat het zelfs de schijn heeft van een doorlopend verhaal. De Wijs maakte er liedjes bij, die door Joop Stokkermans lieflijk op muziek zijn gezet.

6 mei Rijswijk (ZH), Rijswijkse Schouwburg. 8 mei IJmuiden, Stadsschouwburg Velsen. 9 mei Bergen op Zoom, De Maagd. Inl 0900-9203.

Zelfbeschuldiging

Van Peter Handke's abstracte anti-theaterstuk uit de jaren zestig maakt regisseuse Karina Kroft een concrete performance van twee kwade, verbaasde, geile mensen die zich bewegen tussen volgepropte rekken en een berg stoffige ordners. Kasten worden omvergeworpen en de inhoud spat uiteen op de grond. Vooral actrice Jacqueline Boot blijkt een brutale performer. Ze gilt en toont haar blote borsten, ze duikt in een badkuip, verorbert komkommers en pakt de man (Dimme Treurniet) handtastelijk aan.

6-8 mei Toneelschuur, Haarlem. Inl 023-5173910 of www.toneelschuur.nl

Richard III

In de nieuwe bewerking door Peter Verhelst voor ZT Hollandia is er van Shakespeares oorspronkelijke Richard III (1597) weinig terug te vinden. Nog altijd vecht de charmante booswicht Richard zich een bloederige weg naar de troon, maar regisseur Johan Simons toont geen bloed of dolken. Wel een zakdoekje waarmee de smetvrezende koning (Fedja van Huêt) zich tevergeefs schoonpoetst. Richard is een zelfmoordterrorist die de wereld wil verbeteren door hem op te blazen.

10 mei, Leeuwarden, De Harmonie. 11 mei Groningen, Stadsschouwburg e.v. Inl 040-2460725 www.zthollandia.nl