Grondlegger van de reggae

Zonder Clement Dodd, die eergisteren op 72-jarige leeftijd bezweek aan een hartaanval, had de geschiedenis van de reggae er heel anders uitgezien, als die muziek er dan tenminste was geweest. Aan Dodd hebben we bijvoorbeeld te danken dat een stel jonge, ruig ogende maar zoetgevooisde hooligans uit de ruige buurten van de Jamaicaanse hoofdstad Kingston, The Wailers, hun vleugels konden uitslaan. Onder hen was Bob Marley, die later zou uitgroeien tot de eerste echte popster in de Derde Wereld.

Maar Marley is lang niet de enige die ontdekt werd door Clement Dodd, bijgenaamd Coxsone: producer, platenbaas en bezitter van een veelgevraagd `sound system'. Ook Lee Perry, Horace Andy, Burning Spear, Sugar Minott en vele andere grote namen in de Jamaicaanse muziek debuteerden onder auspiciën van het in 1963 opgezette Studio One, het label en de studio van Dodd.

Zijn sleutelrol in de geschiedenis van de reggae begon met zijn verblijf in de Verenigde Staten, midden jaren vijftig. Hij bezocht New York, werkte in Florida en raakte zwaar geïnfecteerd met de rhythm & blues, in die dagen de feestmuziek van de zwarte Amerikaanse bevolking. Weer terug op Jamaica begon hij zulke platen te importeren en te draaien op zijn `sound system', de mobiele geluidsinstallaties die menig openluchtfeest opluisterden. Hij liet de platen aan- en afkondigen door Count Machuki, wiens vocale, door Amerikaans radioslang beïnvloede tussenwerpsels als een verre voorloper van de rap kunnen gelden.

Toen de stroom Amerikaanse importplaten opdroogde, liet Dodd soortgelijke platen maken door lokale muzikanten. Doordat zij hun eigen invloeden meebrachten, onder andere uit de inheemse stijl mento, ontstond langzamerhand een soort muziek met een eigen accent: ska. De legendarische Skatalites leverden de begeleiding op de meeste vroege platen op Studio One, dat in 1963 de eerste Wailers-hit uitbracht: Simmer down.

Ook toen de snelle ska evolueerde tot de elegante rocksteady en de soms ontspannen en dan weer militant klinkende reggae, bleef Studio One toonaangevend met een even gortdroog als onweerstaanbaar swingend geluid. Veel klassieke `riddims' (begeleidingspartijen) uit deze stal zijn honderden keren hergebruikt. In het snel veranderende landschap van de Jamaïcaanse muziek, waarin al jaren de felle, digitale dancehall de toon zet, takelde het belang van Studio One af. Maar Dodd bleef tot op het laatst actief, onder meer met de heruitgaven van het klassieke Studio One-werk.