Bush in defensief om martelkwestie

De Amerikaanse regering heeft alle politieke middelen aangewend om de schade te beperken die is ontstaan door het nieuws over de mishandeling van Iraakse gevangenen door hun Amerikaanse bewakers.

In veel landen, in de Arabische wereld, maar ook in de Europese Unie, is verontwaardigd op de berichten over marteling gereageerd.

De Amerikaanse minister van Defensie, Rumsfeld, sprak in navolging van president Bush zijn afschuw uit over de kwestie. Hij beloofde dat de schuldigen worden gestraft. ,,Een ieder die zich met zulke zaken heeft beziggehouden, heeft zijn land en zijn kameraden die iedere dag eervol hun plicht vervullen in de steek gelaten'', zei Rumsfeld.

Functionarissen van het ministerie van Defensie hebben ook verklaard dat inmiddels zeker is dat ten minste twee gedode Iraakse gevangenen door hun Amerikaanse militaire bewakers zijn vermoord. Naar de oorzaken van de dood van 23 andere Iraakse en Afghaanse gevangenen wordt nog onderzoek gedaan.

Het ministerie hoopt met de nieuwe openheid in deze kwestie de groeiende verontwaardiging over de mensenrechtenschendingen door Amerikaanse militairen te beperken. Volgens het department lopen nu twintig onderzoeken naar mishandeling en de dood van de 25 Iraakse en Afghaanse gevangenen.

De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Colin Powell zegt dat geen sprake van systematiek en dat slechts ,,een klein aantal'' militairen zich schuldig heeft gemaakt aan mishandeling. Maar sommige leden van het Amerikaanse Congres zijn niet overtuigd. De Democratische senator Edward Kennedy sprak de vrees uit dat de situatie in de Abu Ghraib-gevangenis nabij Bagdad ,,geen geïsoleerd geval'' is geweest.

Om de schadelijke effecten te beperken geeft president Bush vandaag twee interviews aan Arabische tv-zenders waarin hij de mishandeling scherp zal veroordelen. Witte Huis-woordvoerder Scott McClellan noemde de vraaggesprekken een kans voor Bush om zich ,,rechtstreeks tot het volk in de Arabische wereld'' te richten. Bush' Nationale Veiligheidsadviseur Condoleezza Rice verklaarde tegenover de Arabische zender Al Arabiya dat ,,Bush vastbesloten is uit te vinden wat er in Abu Ghraib is gebeurd''.

In een poging de spanningen in de beruchte Abu Ghraib snel te verminderen heeft de nieuwe commandant van het detentiecentrum, generaal Geoffrey Miller, besloten 250 gevangenen over te plaatsen naar Camp Bucca, nabij Basra. Daar verblijven 2.400 gevangenen.

Miller, die de verantwoordelijkheid heeft gehad over het omstreden Amerikaanse gevangenkamp op Cuba, Guantánamo Bay, wil met spoed het aantal gevangen in Abu Ghraib halveren. Nu verblijven daar 3.800 Irakezen. Ook voor specifieke ondervragingstechnieken, zoals slaaponthouding, moet vooraf toestemming worden gevraagd bij Miller. Blinddoeken door een zak over het hoofd van een gevangene te trekken is inmiddels verboden.

OOGGETUIGEN pagina 5