Sluier valt van Yusef el Halal

Bij uitgeverij Nijgh & Van Ditmar verschijnt vandaag de verhalenbundel Man zoekt vrouw om hem gelukkig te maken van een zekere Yusef el Halal (Marokko, 1978). Achter dit pseudoniem blijkt een aantal auteurs schuil te gaan. De drijvende kracht achter de mystificatie is de onbekende Rotterdamse schrijver Ernest van der Kwast (1981), die dit najaar zelf hoopt te debuteren met de roman Espresso. Uit onderzoek is gebleken dat de correspondentie die Yusef el Halal voert, doorgaans wordt verstuurd vanaf de computer van Van der Kwast. ,,Maar ik ben niet honderd procent Halal,'' meldt deze desgevraagd. Ook Ronald Giphart zou achter het pseudoniem schuilgaan. Van der Kwast: ,,Dat ontken ik niet, maar er is ook een `Yusef' bij betrokken, een jonge Marokkaanse schrijver.''

Giphart, wiens werk sterke stilistische overeenkomsten vertoont met enkele verhalen uit El Halals debuut, meldt per e-mail dat hij de drukproeven heeft gelezen. ,,Daar stopt mijn betrokkenheid.'' Dat auteurs als Ingmar Heytze en Marcel Möring hebben meegewerkt aan de verhalenbundel, wordt door Van der Kwast stellig ontkend. Jasper Henderson van Nijgh & Van Ditmar bevestigt dat El Halal een pseudoniem is, maar wil verder geen commentaar geven. ,,De auteur heeft ons verzocht om zijn identiteit niet bekend te maken.'' Rond de boekenweek van 2001 dook El Halal voor het eerst op. Hij won de schrijfwedstrijd Write Now! van het Rotterdamse literaire gezelschap Passionate (jurylid: Ernest van der Kwast). Daarna verschenen enkele verhalen in het literaire tijdschrift Hollands Maandblad, waarvan El Halal onlangs ook een schrijversbeurs ontving. In december 2003 won El Halal de Phenix Essayprijs, daarna schreef hij enkele columns voor de Vlaamse krant De Standaard.

Het pseudoniem Yusef el Halal ontstond in een tijd dat Nederlandse uitgevers naarstig op zoek waren naar allochtone auteurs. Van der Kwast: ,,Allochtone schrijvers werden toen erg makkelijk gepubliceerd, maar de kwaliteit was niet altijd even hoogstaand.'' Toch was de mystificatie niet bedoeld om de `positieve discriminatie' van deze groep aan de kaak te stellen, aldus Van der Kwast, zelf Indiaas van afkomst. ,,Ik ben bang dat Yusef el Halal weinig statements wil maken.''

Redacteur Bastiaan Bommeljé van Hollands Maandblad vindt het jammer dat de sluier rond de vermeende Marokkaanse auteur nu valt: ,,Ik heb de afgelopen twee jaar het raadsel rond Yusef el Halal stapje voor stapje weten te ontwarren. Het is een vreugde om te weten wie erbij betrokken zijn. Het is de langst volgehouden hoax in de Nederlandse literatuur.''

Bespreking morgen in Boeken