Rockfeest uit 1970 eindelijk te zien

,,Dit was geen trein om in te slapen'', zegt een van de muzikanten die op de Festival Express meereed. En we zien wat hij bedoelt: drinken, spelen, hangen, feesten. De trein die in de zomer van 1970 van Toronto dwars door Canada naar het westen reed, zat vol met de beste, overwegend Amerikaanse muzikanten van dat moment. Het waren de zomers van de grote festivals en in Canada wilden ze ook wel eens Woodstock. De trein bracht de muzikanten van stad naar stad. Filmmaker Bob Smeaton reisde met een behoorlijk grote crew mee, sprak de muzikanten, filmde hun optredens, voor publiek en voor elkaar. Hij filmde ook de commotie eromheen. Een deel van het publiek was nogal agressief van mening dat het festival gratis moest zijn. Wat nou: 14 dollar voor twintig bands in twee dagen? ,,De muziek is van ons.''

Smeaton kon zijn documentaire lang niet afmaken wegens problemen met de rechten. Pas in 1995 werden zijn filmblikken weer op de plank teruggevonden en is de film afgemaakt. Gelukkig maar, want het blijft fascinerend om de muzikanten uit die tijd te zien. Janis Joplin, Buddy Guy, The Band - het is een beetje als oude wedstrijden met Johan Cruijff: ontroerend en verbluffend tegelijk. Er is nog een overeenkomst. Net zoals voetballers waren muzikanten in de jaren zestig en zeventig veel makkelijker spontaan benaderbaar. Je kunt je niet voorstellen dat Madonna of zelfs Marco Borsato zich nu zo onbevangen zouden laten bekijken en aanspreken als de muzikanten van The Grateful Dead of The Flying Burrito Brothers. Het is voorgoed voorbij en dus mooi dat het allemaal nog eens te zien is.

The Festival Express. Regie: Bob Smeaton. In: The Movies, Amsterdam; HaagsFilmhuis, Lantaren/Venster, Rotterdam; Images, Groningen; 'T Hoogt, Utrecht.