Auteur van de zelfkant

De Amerikaanse schrijver Hubert Selby Jr, auteur van de controversiële roman-in-verhalen Last Exit to Brooklyn, is gisteren in Los Angeles aan een longkwaal overleden. Hoewel hij in zijn geboorteland werd gezien als geestverwant én erfgenaam van de koning der cultschrijvers William Burroughs (1914-1997), bleef zijn faam in de rest van de wereld beperkt – ondanks verfilmingen van Last Exit to Brooklyn (in 1989, met Jennifer Jason Leigh) en het drugsdrama Requiem for a Dream (in 2000, met Ellen Burstyn).

Hubert Selby werd in 1928 in Brooklyn, New York geboren en verliet school voor de grote vaart, die hem in het laatste jaar van de Tweede Wereldoorlog naar Europa bracht. Hardnekkige tuberculose maakte hem afhankelijk van morfine, het begin van een leven vol verslavingen dat – net als zijn kansarme bestaan in de marge van de grote stad – de voedingsbodem was voor zijn eerste verhalen.

In Last Exit to Brooklyn (1964) verzamelde Selby zes samenhangende korte verhalen over drugsgebruikers, misdadigers, perverselingen en andere marginalen in het New York van de jaren vijftig. Een ervan had in 1961 wegens grove taal en plastisch opgeschreven seksscènes geleid tot een obscenity trial in de VS; later werd Last Exit to Brooklyn verboden in Italië en onderwerp van een eindeloos censuurproces in Engeland. Selby's werk werd verdedigd door vele critici van naam, die niet alleen wezen op de kwaliteiten van zijn gruisgroezelige stijl en zijn weergave van de spreektaal, maar ook op het feit dat de `obsceniteiten' een onvervreemdbaar onderdeel waren van een `compassievol wereldbeeld'.

Selby schreef na zijn schandaalsucces nog verschillende andere boeken, zoals The Room (1971), een roman over een gevangene waarvoor hij zich baseerde op zijn eigen ervaringen als veroordeelde en verplicht afgekickte heroïnegebruiker. De laatste jaren werkte hij als writer in residence aan de universiteit van Zuid-Californië, en werd zijn naam hoog gehouden door een klein groepje fans, waarvan de geletterde rocksterren Lou Reed en Henry Rollins de bekendsten zijn. In de teksten van klassieke Lou Reed-albums als Street Hassle (1978) en New York (1988) zijn de echo's van Last Exit to Brooklyn duidelijk te horen.