Britse regering wil omstreden nieuw identiteitsbewijs

De Britse regering publiceert vandaag een omstreden wetsontwerp om geleidelijk een identiteitskaart in te voeren voor alle 60 miljoen Britten.

De kaart, met foto en vingerafdruk of irisscan, moet volgens minister David Blunkett helpen bij het bestrijden van terrorisme. Maar mensenrechtengroepen en terrorisme-experts bestrijden dat. Blunkett hoopt ook dat de kaart helpt tegen steunfraude, illegale arbeid en mensensmokkel.

Op de kaart zit een chip met gegevens die kunnen worden vergeleken met een landelijke databank. Vandaag begint ook een proef met 10.000 vrijwilligers die hun gegevens laten vastleggen. Volgens een woordvoerder moet dat eventuele technische moeilijkheden bij de verschillende methodes aan het licht brengen.

Het hebben van de kaart wordt voorlopig niet verplicht, maar de invoering ervan zal vermoedelijk vanzelf gebeuren, omdat de zogeheten biometrische tests naar verwachting per 2007 verplicht worden voor iedereen die een paspoort aanvraagt of wil vernieuwen. De regering hoopt dat over tien jaar zo'n 80 procent van de werkende bevolking de kaart heeft. Dan wordt formeel het besluit genomen om de kaart verplicht te stellen.

Een Tory-regering probeerde in 1995 ook al de kaart (opnieuw) in te voeren, maar dat strandde in politieke verdeeldheid. Het dragen van een kaart werd verplicht tijdens de Tweede Wereldoorlog om nazi-infiltranten te kunnen vangen. Premier Churchill schafte de kaart in 1953 af. De regering beriep zich sindsdien op een traditie van persoonlijke vrijheid en goed burgerschap, waardoor controles tot een minimum beperkt konden blijven.

Ook nu zal die discussie opnieuw oplaaien, naast andere punten van twijfel, zoals de hoge kosten – geschat op 3,1 miljard pond (4,3 miljard euro) – en de vraag of de regering haar slechte reputatie op het gebied van grote automatiseringsprojecten kan goedmaken. Times-commentator Tim Hames noemt het dragen van een kaart vanochtend ,,niet Brits'', maar eerder ,,iets voor landen op het continent die nog niet veel langer dan 20 minuten een democratie zijn en waar de agenten vuurwapens en malle hoofddeksels dragen''.