Justitie: meer deals met kroongetuigen

Het openbaar ministerie (OM) krijgt meer mogelijkheden om criminele kroongetuigen in te schakelen. Minister Donner (Justitie, CDA) heeft dit gisteren in de Tweede Kamer aangekondigd.

Donner wil een wetsvoorstel intrekken waarin de inzet van kroongetuigen juist aan banden wordt gelegd. Dit voorstel is al goedgekeurd door de Tweede Kamer en ligt nu bij de Eerste Kamer. Met deze koerswijziging voert Donner een van de belangrijkste aanbevelingen van de commissie-Van Traa niet uit. Deze parlementaire enquêtecommissie onderzocht destijds de IRT-affaire. Volgens een voormalig lid van deze commissie, het Kamerlid Rouvoet (ChristenUnie), haalt de minister hiermee een streep door een wettelijke regeling voor deals met criminelen. Donner wacht nog een analyse af van het openbaar ministerie van knelpunten in de huidige opsporingspraktijk. Als blijkt dat het OM inderdaad te weinig opsporingsruimte heeft, zal hij het wetsvoorstel intrekken.

Directe aanleiding voor Donners uitspraken is de commotie over het afblazen van een deal met een verdachte die in ruil voor immuniteit informatie wilde verstrekken over bedreigingen aan het adres van de Amsterdamse officier van justitie Plooy. Het Amsterdamse parket wilde die deal sluiten, het college van procureurs-generaal, de top van het openbaar ministerie, verbood dat echter. In het debat liet Donner weten achter dat besluit te staan. Maar hij erkende wel dat de huidige regels ,,te eng zijn''. Donner: ,,Ik heb gevraagd om opnieuw te bekijken of het beleid ruimer moet zijn of dat het zelfs helemaal niet bij wet geregeld moet zijn.''

Rouvoet zegt in een reactie te hopen dat de Tweede Kamer ,,haar rug recht houdt als Donner de wet intrekt''. Hij wijst erop dat na `Van Traa' de opsporingsbevoegdheid van het openbaar ministerie is geregeld in de Wet bijzondere opsporingsbevoegdheid en in de richtlijn die deals met criminelen regelt. ,,De Tweede Kamer heeft indertijd zeer beslist gekozen voor beperkte bevoegdheden voor het openbaar ministerie. Die houding moet niet bij het eerste incident, hoe erg ook, worden verlaten.'' Rouvoet krijgt voor deze stellingname steun van GroenLinks.

Volgens Donner week de deal die het Amsterdamse parket wilde sluiten met een criminele kroongetuige volstrekt af van de huidige regels. ,,Er werd immuniteit gevraagd voor zaken die niet eens bekend waren en garanties dat er niet werd uitgeleverd.'' Volgens Donner dreigde zelfs het gevaar dat ,,het beleid potentieel corrupt'' zou zijn als onder die voorwaarden een deal was gesloten. De in het vooruitzicht gestelde informatie bleek bovendien, ook achteraf, niet betrouwbaar te zijn.

Donner wist een meerderheid in de Tweede Kamer er gisteren van te overtuigen dat er geen sprake is van een vertrouwenscrisis tussen de top van het openbaar ministerie en de parketten. Nadat woensdag een e-mail was uitgelekt van de Amsterdamse hoofdofficier van justitie, De Wit, waarin hij verslag deed van ongenoegen onder officieren van justitie over het optreden van het college van procureurs-generaal in de zaak-Plooy, hadden alle hoofdofficieren (inclusief De Wit), de hoofdadvocaten-generaal en de hoofden van stafbureaus in een gezamenlijke verklaring laten weten dat daar geen sprake van is. In de verklaring wordt gesteld dat het tumult op het Amsterdamse parket was ingegeven ,,door de emoties die zijn ontstaan door de bedreiging van een collega''.

KROONGETUIGE: pagina 2

HOOFDARTIKEL: pagina 7