`Van veel kijken leer je goed kijken'

De Raad voor Cultuur wil meer subsidie aanwenden voor artistieke films. Toine Berbers, directeur van het Filmfonds, blijft pal staan voor de publieksfilm. ,,We moeten niet terug naar de barre jaren negentig toen niemand naar de Nederlandse film kwam kijken.''

Van teleurstelling wil Toine Berbers niet weten. De Raad voor Cultuur heeft weliswaar `zijn' Fonds voor de Nederlandse Film niet meer dan de helft van het gevraagde budget toegekend, maar de directeur merkt blijmoedig op dat film wel de enige sector is die er in het raadsadvies op vooruitgaat.

De Raad vindt dat de steun aan de publieksfilm, hoeksteen van uw beleid in de laatste jaren, niet uit de Cultuurnota moet worden betaald. Blijft u die duurdere films voor een groter publiek desondanks steunen?

,,Zeker. De Raad vindt ook dat wij die moeten steunen, alleen uit andere middelen. We hebben voor 2004 van de staatssecretaris al 3,5 miljoen voor de publieksfilm gekregen. Maar ook bij schaarste aan middelen moet je zowel de artistiek waardevolle als de meer publieksgerichte films steunen.''

De Raad voor Cultuur zegt dat uw kerntaak ,,het stimuleren van de productie van kwaliteitsfilms'' is.

,,De taakstelling van het filmfonds heeft behalve een artistieke ook een economische dimensie in de taakstelling van het fonds.''

Dus een op een doelgroep toegesneden formulefilm als `Volle maan' zal ook in de toekomst door het Filmfonds worden gesubsidieerd?

,,Ja, want anders wordt hij niet gemaakt. In Nederland kun je met een publieksfilm geen groot geld verdienen.''

Hoe belangrijk is het dat het Fonds de makers van `Volle maan' daarbij helpt?

,,Via de publieksfilm films als Volle Maan, maar ook Phileine zegt sorry en Kees de jongen, houdt de filmbranche in Nederland voeling met het publiek. De publieksfilm draagt bij aan het technisch niveau van degenen die werkzaam zijn in de branche. Als we weer louter films met een laag budget krijgen, daalt het niveau van de acteerprestaties weer doordat er te weinig draaidagen zijn. Dan wordt het geluid weer slechter. Ziet de film er minder mooi uit. Dan gaan we weer terug naar de barre jaren negentig toen niemand naar de Nederlandse film kwam kijken.''

Komt er ook nog iets als culturele waarde bij kijken?

,,Volle maan trekt mensen naar de bioscoop die anders niet naar een Nederlandse film zouden gaan. Ik ben ervan overtuigd dat die later ook naar artistiek waardevollere en minder toegankelijke Nederlandse films zullen gaan. Van veel kijken leren ze goed kijken.''

Gaan mensen die vier uur per dag naar SBS6 kijken op een zeker moment vanzelf naar Nederland 3 zappen?

,,Waarom niet? Sommige van hen willen toch ook wel eens iets anders? Ik zie het als één geheel. Met onze steun aan publieksfilms zetten wij het geld onderaan de culturele boom in, niet hoog in de ivoren toren. In Denemarken worden kinderen al op jonge leeftijd in aanraking gebracht met film. Daar is plaats voor in het onderwijs. Daar steunt het filminstituut ook commerciële films. En daar komen ook internationaal gevierde artistieke successen uit voort. Die worden gebouwd op de brede basis van de publieksfilm.

,,In alle landen om ons heen steunt de overheid ook de duurdere, op een groot publiek gerichte films. ook in Duitsland en Engeland. In Engeland wordt film bekostigd uit de opbrengsten van een loterij.''

Kunt u dat in Nederland niet organiseren?

,,Ik heb het geprobeerd, maar het mag niet. Volgens hun statuten mogen de opbrengsten van loterijen alleen worden bestemd voor goede doelen.''

En film is geen goed doel?

,,Nog niet. Dan moet het eerst veel slechter gaan, maar daar zal ik mijn beleid niet op richten.''

Hoe beoordeelt het Fonds welke publieksfilms subsidie verdienen?

,,De intendant, Edwin de Vries, beoordeelt scenario's op de publiekspotentie. Verder schat onze adviescommissie publieksfilm hoe goed een film het aan de kassa zal doen.''

Die maakt een prognose, zoals een filmverkoper of een distributeur?

,,Nog niet, maar het is wel de bedoeling dat het gaat gebeuren. De inschatting moet degelijker onderbouwd worden dan nu. Filmmakers moeten ook zelf leren dat een film een doelgroep moet bereiken. Het valt me trouwens op dat jonge filmmakers dat al veel vanzelfsprekender vinden dan sommige oudere.''