Het Beeld

De eerste tien minuten van het NOS Journaal van maandag waren geheel gewijd aan de lancering van Nederlands tweede ruimtevaarder (derde volgens Netwerk, die de Challengervlucht van Lodewijk van den Berg uit 1985 memoreerde). Hoogtepunten van de Sojoezvlucht worden rechtstreeks uitgezonden, alleen omdat een Nederlander aan boord is en de Nederlandse belastingbetaler 12 miljoen euro meebetaalt.

De reden voor al deze aandacht doet een beetje provinciaal aan, zeker in vergelijking met de media-coverage van de aanwezigheid van ruim 1.200 landgenoten in Irak, die heel wat meer kost. Gisteren kwam RTL Nieuws eindelijk met een reportage uit As Samawah, van de Israëlische correspondent Conny Mus. Daaruit viel af te leiden dat het met de risico's wel meevalt. Er wordt druk overlegd tussen onze landmacht en de plaatselijke bevolking. Zelfs de aanhangers van Muqtada Sadr zwaaiden vriendelijk naar de Nederlandse televisie. Waar blijven het NOS Journaal, Nova, Twee vandaag en Netwerk?

Een van de gevolgen van de politieke en culturele revolutie van de afgelopen jaren is dat nationalisme, ook in het altijd zo kosmopolitische Nederland, weer acceptabel lijkt. De voormalige Poolse president Lech Walesa beklaagde zich in Nova, dat de meeste landen van de Europese Unie Polen in de steek laten door de grenzen te sluiten voor werknemers uit de nieuwe lidstaten. Andere tijden traceerde de oorsprong van het moderne chauvinisme naar de zomer van 1974, toen het Nederlandse voetbalelftal bijna wereldkampioen werd en de Oranjegekte voor het eerst toesloeg. Maar dat elftal was onconventioneel, vrijgevochten en wellicht ongedisciplineerd, volgens een recent boek van Auke Kok, en stond de internationale pers in vele talen te woord.

In een hilarische conversatie met Nova-presentator Jeroen Pauw prees gisteren TROS-voorzitter Karel van Dodewaerd zijn eigen omroep aan als de meest Nederlandse, nationale, laagdrempelige zuil, die `burgerlijke normen en waarden' verdedigde. Welke burgerlijke waarden dat dan wel mochten zijn, vroeg Pauw met een honende ondertoon. Hakkelend kwam Van Dodewaerd niet verder dan `eerlijkheid' en `een kritische houding naar de overheid'. Oh, holle frasen dus, repliceerde Pauw, die geïrriteerd was omdat Van Dodewaerd, gezien de geschiedenis van de TROS een curieuze laatste verdediger van de verzuiling, Nova van `stemmingmakerij' beschuldigde, omdat het programma `filmpjes uit 1930' vertoonde om de ouderwetsheid van de omroepverenigingen aan te tonen. In werkelijkheid betrof het een fragment uit 1950, waarin duizenden VARA-leden het station van Hilversum overspoelen om het 25-jarig bestaan van de omroep te komen vieren.

Een CDA-commissie, waarvan ook een RTL-topman deel zou uitmaken, bepleit méér invloed voor de omroepverenigingen. In Hilversum noch Den Haag bestaat voor die opvatting veel steun. Van mij mogen alle omroepen weg, als de nationale zenders die dan overblijven maar wel lijken op de omroepen waar ik lid van ben.