Donner wil bemiddeling stimuleren

Minister Donner (Justitie, CDA) wil in civiele procedures bemiddeling zonder tussenkomst van de rechter (mediation) stimuleren. Hij gaat daarvoor een landelijk netwerk opzetten voor informatie en advies over deze vorm van conflictbemiddeling.

Volgens Donner kan de druk op de rechterlijke macht door deze vorm van conflictoplossing aanzienlijk verminderen.

Donner heeft dit gisteren aan de Tweede Kamer geschreven. Bij alle gerechten en bureaus voor rechtsbijstand komen centra voor informatie over die zogenoemde mediation. Rechters en gerechtssecretarissen krijgen cursussen om cliënten naar bemiddelaars door te verwijzen. Donner trekt voor het opzetten van zo'n landelijk netwerk volgend jaar 5,2 miljoen euro uit.

Volgens Donner zijn burgers in de praktijk onvoldoende op de hoogte van andere vormen van conflictoplossing dan de gang naar de rechter. Donner wil met `positieve prikkels' het gebruik van mediation stimuleren. Dat is succesvoller dan maatregelen die de gang naar de rechter bemoeilijken of het achteraf `bestraffen' van mensen die niet gekozen hebben voor andere vormen van conflictoplossing.

De Raden voor Rechtsbijstand mogen 200 euro uitkeren als partijen er na een advies van de rechter voor kiezen om hun conflict buiten de rechter om op te lossen. Daarbij gaat het om een tijdelijke stimuleringsmaatregel om onnodige financiële drempels weg te nemen. De overige kosten voor bemiddeling zijn voor rekening van betrokkenen zelf. Alleen minder draagkrachtigen komen in aanmerking voor financiële compensatie zoals die nu ook geldt volgens de Wet op de Rechtsbijstand voor de kosten van een advocaat in een procedure.

Volgens Donner staat bij succesvolle bemiddeling de onderhandelingsbereidheid van betrokken partijen centraal. Ook voor de overheid kunnen andere vormen van conflictoplossing mogelijk zijn, zoals bij bezwaar- en beroepsprocedures. Om te voorkomen dat na een mislukt bemiddelingstraject partijen alsnog zo'n procedure aanspannen, heeft Donner een wetsvoorstel ingediend die het mogelijk maakt dat partijen tevoren afspreken om dergelijke procedures over te slaan.

Donner vindt dat de overheid bij alternatieve conflictoplossing een voorbeeldfunctie moet vervullen. Hij wijst op een `mediation-project' in de provincie Overijssel waarbij één op de drie ingediende bezwaarschriften alsnog werd ingetrokken.

Uit onderzoek van het Wetenschappelijk Onderzoeks- en Documentatiecentrum van het ministerie van Justitie (WODC) is gebleken dat bemiddeling buiten de rechter om escalatie bij conflicten kan voorkomen. Meer dan tachtig procent van de ondervraagde betrokkenen gaf aan er in voorkomend geval opnieuw buiten de rechter om naar oplossingen te zoeken.