Frauderende docent `kon druk van toetsen niet aan'

De leerlingen van het ROC van Amsterdam Airport mochten van hun docent van tevoren oefenen met de examens. Drie studenten waarschuwden de inspectie.

Het lijkt de droom van elke student: een docent die tijdens een `examentraining' een mapje met papieren uit zijn koffer haalt met daarop de examenopgaven waarop de studenten binnenkort een antwoord moeten formuleren. Om ze vervolgens stuk voor stuk met de leerlingen door te nemen.

Toch is dat wat er gebeurde bij studenten uit het derde leerjaar van de opleiding Vliegtuigtechniek van het Regionaal Opleidingencentrum (ROC) van Amsterdam Airport. Dat blijkt uit een nog niet gepubliceerd onderzoek dat de Inspectie van het Onderwijs instelde naar aanleiding van een melding van studenten die op deze manier werden bevoordeeld tijdens hun examens.

Drie van de studenten vertrouwden de handelwijze van hun docent niet en stuurden begin februari e-mails naar de Divisie Luchtvaart van de Inspectie Verkeer & Waterstaat, en naar de Inspectie van het Onderwijs, waarin zij een klacht indienden en het vermoeden van fraude uitspraken. De studenten kaartten de examenfraude niet aan bij de directie van het ROC van Amsterdam, omdat zij ,,de indruk'' hadden dat de ,,directie hierbij betrokken was'', aldus het rapport van de Inspectie.

Een woordvoerder van de directie ontkent dat. Gisteren liet het ROC van Amsterdam weten dat de docent handelde in een ,,vlaag van verstandsverbijstering''.

Toch ging de docent tamelijk methodisch te werk, zo blijkt uit afzonderlijke verklaringen van vijf studenten. De docent haalde volgens hen bij verschillende lessen tussen de laatste week voor kerst en de afname van de examens in januari ,,onverbloemd examenopgaven tevoorschijn'', aldus het Inspectierapport. Hij zei aan de deelnemers ,,dat ze hierover hun mond moesten houden, dat ze niet alles moesten overnemen omdat dit te veel op zou vallen.'' Vervolgens nam hij de opgaven met hen door.

Uit een analyse van de examenresultaten blijkt achteraf dat degenen die vooraf kennis droegen van de vragen ,,opvallend beter'' presteerden dan ze bij andere examens deden. Zowel de Inspectie van het Onderwijs als de Inspectie Verkeer & Waterstaat acht het daarom ,,overtuigend aangetoond'' dat de betrokken docent in december en januari ,,tijdens meerdere lessen'' de ,,examens die nog afgenomen moesten worden heeft gepresenteerd''. Op basis van deze ,,vermoedelijke fraude'' deed de Inspectie van het Onderwijs aangifte bij de politie in Amsterdam.

Overigens concluderen de inspecties ook dat niet gebleken is dat andere personeelsleden of de directie bij de fraude betrokken zijn geweest. Wel liet de Inspectie Verkeer & Waterstaat in een reactie weten geschokt te zijn door de examenfraude, omdat vliegtuigonderhoudstechnici na de afronding van hun opleiding aan het ROC van Amsterdam grote verantwoordelijkheid dragen bij het onderhoud aan vliegtuigen.

Het ROC van Amsterdam zei gisteren dat de examenfraude wordt betreurd. ,,Het valt niet goed te praten. We proberen het zo professioneel mogelijk op te lossen'', aldus de woordvoerder. Het ROC erkent dat er fouten zijn gemaakt. Volgens de regels moeten examens die binnenkomen van het ministerie van Onderwijs in een kluis worden opgeborgen. ,,De docent had vooraf geen inzage mogen hebben in de examens'', aldus de ROC-woordvoerder.

Volgens het rapport van de Inspectie van het Onderwijs heeft de betrokken docent aan de directie van het ROC van Amsterdam gezegd dat hij ,,al langere tijd druk ervaart over de manier van lesgeven en toetsen en de negatieve consequenties daarvan voor de resultaten''. Die druk werd versterkt doordat hij in december klachten van studenten en hun ouders kreeg. Volgens een woordvoerder van de Inspectie van het Onderwijs liet de docent zich mogelijk leiden doordat het ROC van Amsterdam Airport bepaalde ,,eindtermen'' moet halen, zoals een hoog slagingspercentage. Het ROC van Amsterdam wil niet ingaan op de beweegredenen van de docent, die ziek thuis zit in afwachting van een eventueel justitieel onderzoek.

Het ROC van Amsterdam Airport, het voormalige Nederlands Luchtvaart College, heeft nog geen volledige erkenning van de Inspectie Verkeer & Waterstaat. Dat houdt in dat de Inspectie toezicht houdt en steekproefsgewijs controleert bij de examenprocedure. Volgens H. Houtman van de Inspectie Verkeer & Waterstaat zal het onderwijsinstituut door de ontdekte fraude voorlopig geen volledige erkenning krijgen. ,,We zullen deze opleidingen goed in de gaten houden.''

In een vertrouwelijke brief aan het ROC van Amsterdam Airport heeft staatssecretaris Schultz (Verkeer & Waterstaat) al laten weten dat het onderwijsinstituut maatregelen moet nemen om de kwaliteit van het onderwijs, met name van de examinering, te waarborgen.