1243/Betere zintuigen

Alweer een paar jaar kun je een laptop kopen met een ingebouwde faciliteit voor draadloze verbinding. Het zal wel niet goedkoop zijn, maar die wil ik ook hebben. Als de dag van gisteren herinner ik me die opgetogenheid, het geluksgevoel toen ik mijn vederlichte laptop voor het eerst met een draadje aan een buitenlandse telefoon verbond en het ding deed wat beloofd was. Nu dus de draadloze. Daar heb je een antenne voor nodig. Die zit er ook in. Maar vaak blijkt het signaal dat je wilt ontvangen, nog niet krachtig genoeg te zijn. Als we tijd van leven hebben, komt dat ook. Intussen moeten we ons behelpen. Whizzkids in Silicon Valley hebben ontdekt, dat je, aangenomen dat je er verstand van hebt, goede resultaten kunt bereiken met een leeg blik, het gewone onaanzienlijkste blik waar bijvoorbeeld soep in heeft gezeten. Dat lijkt me een prachtig gezicht: de laptop, daarnaast een kleine stellage waarop een leeg soepblik.

Onze hele hypercommunicatie zit opgeborgen in plastic dozen. Het toetsenbord is in principe niet anders dan wat oude schrijfmachines hebben. Het beeldscherm lijkt op een gedeeltelijk volgeschreven blaadje dat over de rol komt. Zo'n blik geeft het geheel weer een magische aanblik, vooral als je bedenkt dat je daarin de wereldcommunicatie opvangt. Het doet denken aan Danny Kaye, als chirurg in The Secret Life of Walter Mitty. Terwijl hij aan het opereren is, breekt een stangetje in de beademingspomp. Radeloosheid, behalve bij dokter Mitty. Bliksemsnel vervangt hij het stangetje door zijn vulpen, and the machine went tepockete-pockete-pockete.

Nu is Mitty bij de CIA, of FBI. Er komt belangrijke info binnen. Maar dan opeens: het signaal sterft weg, stilte. Maak een blik soep open! De boosdoeners worden ontmaskerd. Over het blik las ik in de New York Times van 15 april. Als u modern geëquipeerd bent maar het signaal is te zwak, probeer dan eens op deze manier dit interessante artikel te downloaden. Verder begrijp ik er niets van, maar dat hoeft ook niet, bij de hyper-apparatuur. De boodschap is, dat je, als je daarmee werkt, altijd een blikopener bij je moet hebben.

Nog meer van die dingen die je altijd al graag wilde hebben, en waarvan je, als het eenmaal zo ver is, niet meer begrijpt dat je tevreden was toen je ze nog niet had. Voor mijn verjaardag kreeg ik een radio, van het type waarmee de volken diep in Afrika kunnen luisteren naar het nieuws uit de beschaafde wereld. Het is een zwart kastje van misschien 15 bij 2 bij 9 centimeter, zonder enige opsmuk. Je kunt er batterijen indoen, maar er zit ook een slinger aan het apparaat waarmee je een dynamo in beweging brengt die het accuutje oplaadt. De bovenkant wordt in beslag genomen door zonnecellen. Dit ding doet het nu al twee jaar, iedere dag, zonder mankeren. Ik heb er de oorlog in Irak door horen uitbreken, de mooiste muziek gehoord, de ergste kwekkers afgezet; en nooit een nieuwe batterij hoeven in te doen. Is er al een draadloze laptop die op de energie van de zon werkt? Dat zal wel.

Alle apparatuur valt tenslotte onder dezelfde noemer. Die dingen worden kleiner, je kunt er meer mee doen, over een grotere afstand. Daardoor wordt het leven gemakkelijker, en dat is het algemene streven van ons allen; een paar zonderlingen uitgezonderd. Die worden niet voor niets zonderling genoemd. Zo kom ik tot een ander hoofdstuk van hetzelfde boek. In de televisiereclame in het hele Westen kun je zien hoe je met betrekkelijk geringe middelen mooier kunt worden. In Amerika, meer en indringender dan in Europa, laten ze je ook zien hoe je meer en lekkerder kunt eten, en dat dan toch niet hoeven te `bezuren'. Na de reclame voor een vorstelijke maaltijd, komt die tegen maagzuurtabletjes, nog andere ellende en cholesterol. Vroegere koningen konden erop los schransen. Dan was er een lakei die met een veertje in hun keel kriebelde. Het hele culinaire kunstwerk kwam er weer uit, en dan konden ze opnieuw beginnen. In dit opzicht hebben de koks in samenwerking met de farmaceutische industrie van iedereen een koning gemaakt. Dit alles zonder het gedoe dat zo'n vorst moest doorstaan voor hij aan de volgende zwelgpartij kon beginnen.

Intussen zijn er ook steeds meer mensen die zich esthetisch-chirurgisch laten behandelen. Er is een televisieserie, bedoeld als entertainment, waarin deze patiënten optreden. In voorbije tijden lieten alleen gangsters zich op die manier helpen. Nu hoef je niets op je kerfstok te hebben om je van een nieuw signalement te laten voorzien. Sommigen vertellen dat ze het geluk van hun leven hebben gevonden; anderen hebben er spijt van. Al kreeg ik geld toe, ik wil er niet naar kijken. Maar dat is iets anders. Ik bedoel, dat er weer een nieuwe tak van industrie is die louter tot doel heeft het levensgenieten te bevorderen.

En toen dacht ik dat, van dit standpunt bezien, aan onze zintuigen nog wel iets kan worden verbeterd. Ja, er zijn allerlei middelen om de intensiteit van aangename gewaarwordingen op te voeren. Maar dat zijn over het algemeen drugs, geestverruimende middelen, van hasj en alcohol tot lsd en opium – en die zijn verboden. Zelfs de tabak die op sommige ogenblikken een mens met praktisch alles kan verzoenen, staat al praktisch op de zwarte lijst. Je kunt met je driehonderd kilo niet meer lopen van de hamburgers en de frieten, dat mag. Maar roken? Don't even think of smoking here!

Dus niet de genotmiddelen, niet het lekkere moet worden verbeterd, maar de zintuigen. Er is behoefte aan een volstrekt nieuw zintuig, waarin de gewaarwordingen van alle vijf verenigd zijn en dat tegelijkertijd de intensiteit van de ervaringen opvoert. Een soort compressor. Kan dat? Misschien wordt er in het geheim al mee geëxperimenteerd, is het in ontwikkeling, op de rug van een rat. Waarom niet? Denk er verder over na. Hoe moet het eruit zien? Voor mannen en vrouwen hetzelfde? Mag het zichtbaar gedragen worden of moet het buitenshuis bedekt zijn? Nog meer praktische vragen.

Terwijl ik zo aan het mijmeren was, wist ik plotseling: het principe is al bedacht, door Belcampo, in de jaren twintig (v.d.v.e.). Een van zijn vroegste verhalen heet Koning Wurm II. Deze vorst wordt onthoofd. Maar een medicus heeft intussen een soort lustorgel ontwikkeld. Hij zet het lichaamloze hoofd erop, en laat een beroemd organist het in tact gehouden koninklijke bewustzijn alles beleven, zo superieur dat het bovenmenselijk is. Dit is de toekomst. Belcampo was zelf dokter. Zijn verhaal moet eens herdrukt worden.