Decleir draagt `Alzheimer'

De gok van Erik van Looy had ook helemaal verkeerd kunnen uitpakken. Je moet het per slot van rekening maar durven om in België een film te maken over meisjes die worden misbruikt door hoge heren, over de meedogenloze methoden die deze heren gebruiken om zichzelf af te schermen en over de wijze waarop zij zich indekken door personen op de juiste plaatsen chantabel te weten.

Ook al konden wij gisteren in een interview lezen dat het boek en het scenario waarop de film zich baseert, beide gereed waren voordat kindermoordenaar Marc Dutroux was ontmaskerd, de hele film galmt van de actualiteit. Het galmt de naam van Dutroux en overigens ook van Connerotte, de rechtschapen onderzoeksrechter die meer leek te gaan onthullen dan de betrokkenheid van Dutroux alleen bij de moord op jonge meisjes die seksueel werden misbruikt.

Van Looys gok heeft goed uitgepakt in België. De film is daar een overdonderend succes geworden. Nu is de vraag of hij ook goed zal uitpakken in Nederland, waar de notie van Dutroux wel aanwezig is, maar waar de Belgische sensibiliteit ontbreekt. De vraag is dus of De zaak Alzheimer op zichzelf voldoende kracht heeft om het te redden in een land dat niet met dit soort zaken gepreoccupeerd is.

Van Looy heeft in elk geval manieren gezocht om de politiethriller te verrijken en zijn voornaamste troef is de hoofdrol van Jan Decleir als aftakelende huurmoordenaar Angelo – dichter bij Harvey Keitel kan een Nederlandse film niet komen. In heel zijn voorkomen zit dreiging, in heel zijn wezen verdriet.

De verschijning van Decleir is voor de kwaliteit van De zaak-Alzheimer doorslaggevender dan de snelle montage bij politie-acties of vertraagde beelden bij een arrestatie; die kennen we al van de dagelijkse portie tv-series. Wat een groter stempel drukt op de vorm van de film zijn de verkleurde beeldflitsen die het aangevreten bevattingsvermogen van Angelo verbeelden. Daar doet De zaak Alzheimer af en toe denken aan het sfeervolle Insomnia – met hallucinerende Al Pacino. Hoewel het geheugenverlies dat de film zijn naam geeft, uiteindelijk zeer selectief blijkt te worden ingezet, al naar believen om het verhaal spannender te maken (geheugen kwijt) of de plot te helpen afronden (geheugen terug).

Als karakterstudie is de film geslaagd. Als thriller is hij enigszins door de werkelijkheid ingehaald, omdat het ons na alle berichtgeving rond Dutroux en de roze balletten niet meer kan verrassen dat een minister vuile handen maakt en dat twee politiekorpsen elkaar liever vermoorden dan toe te staan dat één van beide met de eer gaat strijken.

Dat alles doet niet af aan het plezier tijdens de film. Het betekent alleen wel dat hij niet veel langer dan die twee uur bijblijft.

De zaak Alzheimer. Regie: Erik van Looy. Met: Jan Decleir, Koen de Bauw, Freddy De Smedt, Jo de Meyere, Laurien van den Broeck, Dirk Roofthooft, Els Dottermans. In: 24 bioscopen.