Kapsones? Hier die bonus!

Het is oneerlijk verdeeld, ook onder grootverdieners.

De totale bonus van de vierhoofdige directieraad van 's werelds grootste pensioenfonds, ABP, is net iets meer dan de helft van de bonus van bestuursvoorzitter E. Kist van ING (vier ton). En diens bonus is weer minder dan de helft van die van concurrent R. Groenink van ABN Amro. En het salaris van Groenink (889.000 euro) is maar een tonnetje meer dan het bedrag waarvan de complete directie van ABP moet rondkomen.

Zo blijft er altijd iets te wensen over.Vooral bonussen lijken een bron van willekeur. Ook topmanagers die hun doelstellingen niet hebben gehaald, verdienen een bonus. Nieuwkomer Veenhof van voedingsbedrijf Wessanen, voorzitter Ter Haar van Hagemeyer, de elektrotechnische groothandel. Bestuursvoorzitter Shepard van verzekeraar Aegon heeft een ouderwetse bonus: een duizendste van de nettowinst.

Maar bonussen zijn inmiddels ook ontdekt als symbool van falen: terug die bonus. Gewezen topmanagers van bijvoorbeeld Ahold, Wessanen en Getronics wordt gevraagd een deel van hun bonus, danwel gouden handdruk terug te geven.

,,Ze hadden hem een bonus van een miljard euro moeten geven'', zei Deutsche Bank-chef J. Ackermann tegen de Duitse rechters die een oordeel moesten vellen over de rechtmatigheid van een bonus van 15 miljoen euro voor K. Esser, de bestuursvoorzitter van het industriële conglomeraat Mannesmann.

Esser kreeg de bonus toen hij akkoord ging met de overname in 2000 van Mannesmann door de Vodafone. De overnameprijs van ruim 400 miljard euro betekende een premie voor de aandeelhouders van 150 miljard euro. Daarvan gunde Ackermann, die toen commissaris was bij Mannesmann, Esser achteraf wel een procent.

De transactiebonus van Esser vindt inmiddels op groeiende schaal navolging. Niet in Duitsland, daar is het een taboe, maar in Nederland. De huidige en de voormalige baas van containerrederij Nedlloyd kregen een bonus van bijna zeven en bijna vijf ton voor de geslaagde overname van P&O Nedlloyd. Twee bestuurders van Buhrmann, handelsconcern in kantoorartikelen, kregen een bonus voor de succesvolle verkoop van een dochterbedrijf. De directie van KLM krijgt een aparte bonus voor de succesvolle integratie met Air France.

De betaling van transactiebonussen maakt van topmanagers steeds meer klusjesmannen, die per opdracht worden betaald. Werknemers en aandeelhouders mogen dan wel denken dat de continuïteit van hun onderneming voorop staat, maar de baas? Die weet wel beter.