Fruit en yoghurt naast friet en cola

Behalve vlees, friet en frisdrank gaat fastfoodketen McDonald's ook salades, fruit en yoghurt verkopen. Het bedrijf maakt de grootste omslag in zijn geschiedenis.

Haar twee dochters, vijftien en zes jaar oud, mogen echt niet elke dag naar fastfoodketen McDonald's. Maar een paar keer per maand, daar kan moeder Odetta Otten wel mee leven. ,,Je ontkomt er niet aan als je kinderen hebt, want ze vinden het zo leuk'', zegt Otten, in het McDonald's-filaal aan de Amsterdamse Kinkerstraat. Maar het liefst heeft ze toch dat haar kinderen thuis eten. ,,Ik wil dat ze fruit en gewoon voedsel krijgen'', zegt ze.

Binnenkort kan Otten voor maaltijdsalades, voorgesneden fruit en vruchtenyoghurt ook bij McDonald's terecht. De 224 filialen in Nederland bieden vanaf begin volgende maand menu's aan die ingrediënten bevatten als lollo rosso- en frisee-sla, cherrytomaten, olijfbrood, gegrilde kip en mozzarella. ,,Dit is de meest ingrijpende omslag in de geschiedenis van het bedrijf'', zegt directeur Paul van der Stoel van McDonald's Nederland. In Duitsland en Groot-Brittannië zijn de nieuwe menu's een paar weken geleden al geïntroduceerd. Dertien andere Europese landen volgen binnenkort.

Het lijkt de omgekeerde wereld. McDonald's en andere fastfood-ketens zoals Burger King en Pizza Hut worden vaak in verband gebracht met het wereldwijd groeiende probleem van overgewicht. Door overmatige consumptie en gebrek aan beweging lijdt inmiddels 10 procent van de Nederlandse bevolking aan ernstig overgewicht. De Wereldgezondheidsorganisatie heeft overgewicht tot één van de belangrijkste hedendaagse gezondheidsproblemen bestempeld. Steeds meer bedrijven spelen daarop in, door producten te verkopen die minder suikers, vetten of zout bevatten.

Van der Stoel ontkent meteen dat McDonald's ongezond voedsel verkoopt. ,,Het eetpatroon is ongezond, niet de voeding op zich.'' Ook de 18-jarige Zeynep vindt het onzin dat je van McDonald's eten dik zou worden. ,,Ik heb twee jaar bij het bedrijf gewerkt, en ben ik dik?'', vraagt ze, terwijl ze haar jas losknoopt om te laten zien dat het meevalt. Ze wijst in een filiaal in de Kinkerstraat naar haar visburger: ,,Ze bakken dit in echte zonnebloemolie en daarna laten ze het drie minuten uitdruipen.''

Directeur Van der Stoel ontkent ook dat de koerswijziging iets te maken heeft met dreigende rechtszaken. Vorig jaar klaagden twee New-Yorkse tieners het bedrijf aan. McDonald's zou schuld hebben aan hun zwaarlijvigheid. De tieners werden in het ongelijk gesteld. Maar sindsdien lijkt de fastfoodketen, onder leiding van de vorig jaar aangestelde topman Jim Cantalupo, wel bezig te draaien.

Een maand geleden kondigde het bedrijf aan dat het in Amerika zijn extra grote porties friet (300 gram) en reuzenbekers frisdrank (1,2 liter) van het menu gaat schrappen. Deze maand begint het bedrijf in zijn Australische filialen de voedingswaarde van zijn producten te vermelden. Op etiketten komen de hoeveelheden vet, suiker, zout en calorieën van iedere snack te staan.

Dat laatste gaat in Nederland ook gebeuren, zegt Van der Stoel. Op de achterkant van de placemats komt informatie over de producten en de ingrediënten.

Volgens Van der Stoel laat McDonald's met zijn nieuwe menu's alleen maar zien dat het bedrijf goed luistert naar zijn klanten. Vrouwen, en met name jonge moeders, klaagden over het gebrek aan salades, fruit en groente. De nieuwe menu's passen in het totaalconcept dat gemak, gezelligheid en gezondheid probeert te verenigen.

Manager Nabi Kamell, van het filiaal in de Kinkerstraat, vindt het een goed idee om maaltijdsalades aan te gaan bieden. Want de kleine salades die er al zijn (en die over een maand uit het menu worden geschrapt) doen het goed. Vooral in de zomer, en vooral bij vrouwen.

Niet alle klanten zijn het daar mee eens. Mbo-studente Marjolein van der Meer ziet salades, of fruit, niet zitten. ,,Als ik naar McDonald's ga, kom ik voor een vette hap'', zegt ze, terwijl ze een portie friet en een milkshake eet. ,,Ik eet vaak genoeg gezond, veel groente en zo.'' Ze gaat twee keer per week naar de `Mac', schat ze. Het liefst na een bezoek aan de kroeg. En straks als ze thuis is, gaat ze nog een salade maken. ,,Dit voedt gewoon niet genoeg'', zegt ze. ,,Na een uur heb je weer honger.''

Ook voor Rob Phielix en zijn vrouw Wilma Ravesteijn, die hun kinderen tracteren op een Happy Meal aan de Coolsingel in Rotterdam, hoeft McDonald's zijn menu niet zo nodig te veranderen. ,,Gezond eten doe je thuis'', zegt Wilma. ,,Aardappelen en groenten, dat hoort niet bij McDonald's.''