EBRD gispt Oezbekistan

De Oost-Europabank (EBRD) geeft de openbare sector in Oezbekistan geen kredieten meer omdat het regime in Tasjkent noch politiek, noch economisch hervormt, politieke en economische repressie handhaaft en de mensenrechten schendt. ,,Business as usual – dat gaat niet meer'', zei EBRD-voorzitter Jean Lemierre gisteren in Londen.

De Europese Bank voor Wederopbouw en Ontwikkeling is na een studie over de ontwikkelingen in Oezbekistan in het afgelopen jaar tot de conclusie gekomen dat er geen of te weinig voortgang is geboekt op politiek en economisch gebied om het land nog kredieten te geven. Oezbekistan is een bondgenoot van de VS in de strijd tegen terrorisme, maar ook de Amerikaanse vertegenwoordiger bij de EBRD stemde voor de maatregel.

Lemierre tekende aan dat in Oezbekistan geen politieke oppositie bestaat, dat oppositiepartijen zijn verboden, dat er in de gevangenissen gemarteld wordt en dat er geen vrije media zijn. Op het gebied van de economische hervormingen gebeurt er te weinig. De munteenheid, de som, is convertibel gemaakt, maar, aldus Lemierre, ,,het is de convertibiliteit van praktisch niets – een lege doos''. Hij beloofde wel een dialoog met het bewind van president Islam Karimov open te houden in de hoop diens beleid te kunnen veranderen.

De EBRD heeft sinds 1991 612 miljoen euro in Oezbekistan geïnvesteerd, een fractie van de 22,7 miljard euro die zijn geïnvesteerd in de andere 27 ex-communistische landen waar de Oost-Europabank present is.

De regering in Tasjkent reageerde boos op de ,,onrechtvaardige en oneerlijke'' beslissing van de EBRD. ,,Als ze ons willen afschrijven zoals Turkmenistan, dat weerzinwekkende regime, zullen we dat zien als een belediging voor Centraal-Azië, omdat Oezbekistan een van de grootste landen van de regio is'', zo liet een Oezbeekse woordvoerder weten. Oezbekistan telt ongeveer 7.000 religieuze gevangenen, die volgens rapporten van de Verenigde Naties regelmatig worden gefolterd. In vrijwel alle gevallen gaat het om aanhangers van de fundamentalistische organisatie Hizb ut-Tahrir, volgens de regering een terroristische organisatie. Maar tot nu toe is nooit aangetoond dat aanhangers van Hizb ut-Tahrir zich met geweld hebben ingelaten. De afgelopen jaren zijn in Oezbeekse gevangenissen zeker tien mensen doodgemarteld.