HOE EEN KRANT MET EEN SPECIFIEK ABUIS DE PVDA BOOS HEEFT GEMAAKT GEÏNTERVIEWD TEGEN ZIJN WIL!

Op één april verscheen op de nieuwspagina twee van de Volkskrant, onder de kop `Abuis', een opvallend stukje. Daarin staat dat ,,bij de autorisatie'' van een interview met Wouter Bos, ongeveer een halve maand eerder, ,,een woord is weggevallen''.

Het gaat om het woord `specifiek'. In de krant had gestaan dat Bos had gezegd dat er voor aanwezigheid van buitenlandse troepen in Irak ,,geen mandaat'' van de Verenigde Naties was. Dat had ,,geen specifiek mandaat'' moeten zijn.

Het is voor niet-schriftgeleerden niet eenvoudig om de zin in te zien van een dergelijke rectificatie, zoveel dagen na publicatie. Aanleiding was een stukje, ook in de Volkskrant, van iemand die had gezegd dat Bos ongelijk had, omdat er een VN-resolutie is die wél als een mandaat voor de aanwezigheid van troepen in Irak kon worden opgevat.

Maar wat zou dat toch zijn, een fout die ,,bij autorisatie'' is ontstaan? Onder `autorisatie' wordt over het algemeen verstaan dat een geïnterviewde akkoord gaat met hem door de journalist toegeschreven uitspraken, na eventueel nog wat hoor- of begripsfouten te hebben rechtgezet.

Hoe heeft dat kennelijk zo belangrijke woord `specifiek' kunnen wegvallen? Heeft Bos bij het autoriseren van het interview over zijn eigen omissie van het woord `specifiek' heengelezen? Heeft hij wellicht bij lezing van zijn uitspraken vóór publicatie de Volkskrant er op gewezen dat het woord `specifiek' moest worden ingevoegd, maar heeft de redactie dat verzuimd?

En hoe heeft een kennelijk zó kapitale kwestie wekenlang kunnen sluimeren? Moet `Abuis' misschien worden opgevat als een vingerwijzing, dat Bos zijn standpunt over de troepen in Irak, dat zo kort na de aanslagen in Madrid door zijn politieke vijanden als `zwichten voor terreur' was verdacht gemaakt en waarvan de timing tot in zijn eigen partij opzien had gebaard, weer aan het veranderen is?

De verklaring voor `Abuis' is – naar te vrezen valt – een voor de hand liggende: ze kunnen bij de PvdA in hun contacten met de parlementaire pers enorm zeuren. Er wordt natuurlijk wel eens meer een politicus boos op de parlementaire pers – ook bij andere partijen. Die zeggen dan iets kwaads op de gang tegen de journalist in kwestie, vragen een feitelijke rectificatie of sturen een boze brief naar de krant. De brievenrubriek van deze krant bevat daarvan vandaag een frappant staaltje.

Zo niet bij de PvdA, waar de neiging om de media te willen bespelen oude wortels heeft en vermoedelijk teruggaat op de jaren zeventig, toen de PvdA min of meer gold als de `journalistenpartij' bij uitstek. Als dat niet lukt, of niet voldoende lukt naar het oordeel van PvdA'ers, is vaak zekere verongelijktheid bespeurbaar. Dat was bijvoorbeeld vorige week zo in de contacten tussen de PvdA en deze krant, naar aanleiding van publicaties rond de integratienota van de partij.

De PvdA had deze krant die nota al op maandag ter beschikking gesteld, onder de afspraak (`embargo') dat er tot aan de officiële presentatie op vrijdagmorgen niet over zou worden geschreven. Toen op donderdagmorgen twee andere kranten echter al schreven over de kennelijk uitgelekte inhoud van de nota, wilde deze krant dat ook doen en daarbij meteen een al eerder, eveneens onder embargo afgenomen interview met een van de opstellers van de nota publiceren.

Tegen dit laatste maakte de PvdA echter bezwaar. Op verschillende niveaus van de krant werd koortsachtig overleg gevoerd. Toen deze inspanningen vruchteloos waren gebleken en het interview donderdagavond in de krant was verschenen, bleek de sociaal-democratische verontwaardiging nog niet geluwd: nu bleek men te hebben gewenst dat aan het gepubliceerde interview de mededeling was toegevoegd dat het hier een publicatie tegen de wil van de geïnterviewde betrof. Het bestaan van journalist heeft ook vrolijke momenten.

De verongelijkte omgang van de PvdA met de pers is zeker niet afgenomen, sinds een paar jaar geleden Wouter Bos is aangetreden met de pretentie er een frisse wind te laten waaien. Onlangs heeft de partij gebroken met de gewoonte om na elke geruchtmakende uitspraak van de PvdA-leider in de media een speciale editie van de `Bosbode' – het e-mailbulletin van de PvdA-leider – te laten verschijnen. Daarin werd dan op verontwaardigde toon gemeld dat Bos' uitspraken verkeerd waren geciteerd of geïnterpreteerd en de juiste interpretatie gegeven. De juiste interpretatie in de ogen van Bos zelf bleek meestal dat hij niets van enige betekenis had willen meedelen, zodat de ophef geheel ten onrechte was.

Bos heeft vorige maand, in een toespraak voor het Genootschap van Hoofdredacteuren (waartoe deze krant overigens niet behoort) nader inzicht verschaft over zijn gevoelens over de pers. Hij gaf een overzicht van mogelijke stappen in de richting van ,,meer regulering van de ongebreidelde en ongecontroleerde macht van de media'', maar steunde geen concrete voorstellen, in de hoop ,,dat het niet nodig zal blijken te zijn''. Als deze Haagse Staat dus binnenkort in de rubriek Correcties en Aanvullingen van deze krant wordt voortgezet, dan weet U wat er aan de hand is.

De Tweede Kamer debatteert deze week onder andere over het Rapport van de commissie-Blok, en de aanslagen in Madrid en het terrorisme.