PvdA: kind migrant naturaliseren

Kinderen van migranten die hier zijn geboren moeten automatisch de Nederlandse nationaliteit krijgen. Verder moeten niet aan de migrant die bruid of bruidegom uit het land van herkomst haalt, eisen worden gesteld, maar aan degenen die komen. Bijvoordeeld dat deze kan lezen en schrijven.

Deze voorstellen doet een PvdA-commissie onder leiding van oud-burgemeester Schelto Patijn van Amsterdam in de notitie Integratie en immigratie: Aan het werk! De PvdA is na CDA, VVD en Groenlinks de vierde partij die met een nieuwe visie op integratiebeleid komt.

Net als Groenlinks ziet de PvdA integratie vooral als een kwestie van emancipatie. Volgens Patijn, die het rapport morgen presenteert, laat de PvdA nu eerdere vrijblijvendheid over inburgering achter zich. Inburgering is verplicht. Wie daartoe niet bereid is, wordt sancties opgelegd. `Oudkomers' – migranten die hier al lang zijn en de taal nog niet spreken – wil de commissie geen sancties opleggen.

Door niet langer de bloedband, maar de geboortegrond als maatstaf te nemen voor de nationaliteit, wordt de binding met het geboorteland Nederland versterkt, aldus het rapport. Nu kunnen migranten die hier geboren zijn op hun achttiende Nederlander worden. De commissie is niet voor het geheel verbieden van het voeren van een dubbele nationaliteit, zoals CDA en VVD willen.

De commissie, waarin onder anderen de Kamerleden Jeroen Dijsselbloem, Karin Adelmund en Nebahat Albayrak zitten, wil de immigratie beperken door toepassing van het greencard-model dat partijleider Wouter Bos, die volgens Patijn nauw betrokken is geweest bij het rapport, vorig jaar schetste: immigranten moeten de toegang tot de verzorgingstaat verdienen. Rechten en plichten bij onder meer de sociale zekerheid worden gefaseerd ingevoerd. Dat geldt volgens de commissie ook voor huwelijksmigranten, de grootste groep migranten (13.500 in 2003).

Patijn acht het onmogelijk om analfabeten aan de grens geheel te weigeren als hoger opgeleiden wel worden toegelaten. ,,Dat sneuvelt bij de eerste rechter.'' In tegenstelling tot het kabinet wil de PvdA niet tornen aan de huidige eisen die voor binnenkomst aan hen worden gesteld. Het kabinet wil de huwelijksleeftijd verhogen en bepaald inkomen als eis stellen.

De arbeidsmigratie van hoogopgeleiden wil de PvdA net zoals nu in Duitsland en Engeland gebeurt, bevorderen. Middelbaar opgeleiden mogen banen innemen die moeilijk of niet-vervulbaar zijn. Voor laagopgeleiden moet Nederland een terughoudend beleid voeren. Een selectief immigratiebeleid is volgens de commissie-Patijn de enige manier om de integratie van degenen die hier al zijn te bevorderen en de verzorgingstaat in stand te houden.

Om tot een evenwichtiger spreiding van migranten te komen, wil de PvdA een beperkt aantal gemeenten - dertig van de 483 - met grote concentraties migranten speciale bevoegdheden geven. Tevens moeten buurgemeenten verplicht worden goedkopere woningen te bouwen en de steden meer duurdere.

Verder gaat de PvdA uit van het beginsel dat ,,elk mens in ons land zelf moet kunnen bepalen hoe zij hun godsdienst moeten kunnen beleven''. ,,Wij moeten principieel blijven'', aldus Patijn in een toelichting die vooruit loopt uit de presentatie morgen.

De commissie rept niet over artikel 23, die de vrijheid van onderwijs garandeert. Wel wil de PvdA in de wet opnemen dat onderwijs ,,burgerschap en integratie moet bevorderen''.

Verder gaat de PvdA uit van het beginsel dat ,,elk mens in ons land zelf moet kunnen bepalen hoe zij hun godsdienst moeten kunnen beleven''. ,,Wij moeten principeel blijven'', aldus Patijn. Hoofddoekjes mogen alleen verboden worden als ze het maatschappelijk functioneren, met name in het werk, belemmeren.