Terrorisme in Oezbekistan: 23 doden

In Oezbekistan zijn gisteren 23 doden gevallen bij gevechten tussen Oezbeekse veiligheidstroepen en terroristen. Volgens de autoriteiten bliezen twintig terroristen zichzelf op. Sinds zondagavond zijn in totaal 42 doden gevallen bij terreurgeweld in Oezbekistan. Er zijn dertig verdachten opgepakt.

De confrontatie tussen speciale eenheden en de terroristen begon volgens de officiële lezing toen in een buitenwijk van de hoofdstad Tasjkent, niet ver van het paleis van president Islam Karimov, de politie een auto aanhield bij een controlepost. Een vrouw stapte uit en liep naar een bus. Toen ze een bevel van de politie om te blijven staan, negeerde, schoot een agent haar in een been. De vrouw, die explosieven op haar lichaam bleek te dragen, blies zich daarna op.

De drie andere vrouwelijke inzittenden van de auto vluchtten te voet een nabijgelegen gebouw binnen, dat vervolgens door de politie werd omsingeld. Na een belegering die vijf uur duurde, bliezen de terroristen in het gebouw zichzelf op, zo meldden later de autoriteiten. Het ging om elf mannen en vijf vrouwen. Waarschijnlijk zijn vijf terroristen ontsnapt.

Elders in Tasjkent vielen vijf doden bij een controlepost van de politie. Een auto stopte bij de wegversperring. Twee in het zwart geklede mannen stapten uit en bliezen zichzelf op. Naast de twee terroristen kwamen drie politiemannen om en werden er vijf gewond, zo meldden de autoriteiten.

Over de 23ste dode van gisteren is niets gemeld. In het zeer autoritair geregeerde Oezbekistan worden maar weinig details gegeven over de gebeurtenissen van de afgelopen dagen. Op de televisiejournaals zijn ze ondergeschikt nieuws en op de plekken waar zich confrontaties tussen politie en terroristen hebben voltrokken worden de sporen onmiddellijk verwijderd. Ook over de achtergronden of vermeende achtergronden zwijgt het bewind. Het weet de terreurdaden eerder aan de Islamitische Beweging van Oezbekistan (IMU), aan de islamitische beweging Hizb ut-Tahrir en aan `wahabieten'. De IMU is een terreurgroep die in februari 1999 een reeks aanslagen pleegde in Tasjkent en die later vooral in de bergen van Kirgizië actief was, maar die sinds de val van het Talibaan-regime in Afghanistan weinig meer van zich heeft laten horen. IMU-leider Dzjuma Namangani kwam bij een Amerikaans bombardement om het leven. De recente Pakistaanse zoekactie naar Al-Qaeda-terroristen in het grensgebied met Afghanistan heeft de IMU verder verzwakt: veel IMU-leden zijn door de Pakistanen gevangen genomen en één prominente IMU-leider zou zijn gedood.

Hizb-ut Tahrir is een fundamentalistische, maar ook pacifistische organisatie die in Oezbekistan uiterst fel wordt vervolgd. Met `wahabieten' wordt in het geval van Oezbekistan niet bedoeld op de wahabieten die in Saoedi-Arabië aan de macht zijn; de term wordt gebruikt als een pejoratieve aanduiding van fundamentalisten. Volgens het bewind van Islam Karimov vallen de terroristen de Oezbeekse overheid aan uit wraak voor de Oezbeekse steun voor de Amerikaanse oorlog tegen het terrorisme.