Chirac houdt aan premier Raffarin vast

De Franse president Chirac heeft premier Jean-Pierre Raffarin verzocht aan te blijven nadat deze het staatshoofd had gevraagd om hem en zijn regering te ontslaan.

Aanleiding voor de ontslagaanvrage, vanochtend, is de voor de rechtse regering rampzalige uitslag van de regionale verkiezingen van afgelopen zondag. Chirac aanvaardde het ontslag en benoemde Raffarin direct opnieuw tot eerste minister en verzocht hem een nieuwe regering samen te stellen.

Van de 22 regio's heeft links er nu 21 in handen. Dertien regio's gingen daarmee over naar links. Rechts heeft nu alleen nog de Elzas over. Voor de machtsverhoudingen op landelijk niveau, waar rechts over een grote parlementaire meerderheid beschikt, heeft de uitslag geen concrete gevolgen. De uitslag heeft wel grote psychologische en daarmee politieke effecten, omdat algemeen wordt aangenomen dat de kiezer het regeringsbeleid via de regionale verkiezingen heeft willen afstraffen.

Chiracs beslissing Raffarin te handhaven komt na twee dagen van grote politieke spanning. Het is in Frankrijk gebruikelijk dat het staatshoofd wijzigingen aanbrengt in de regering als verkiezingsuitslagen, ongeacht de aard van de verkiezingen, daartoe aanleiding geven. Gezien de uitslag van afgelopen zondag lag ontslag van Raffarin voor de hand, temeer daar volgens peilingen meer dan de helft van de Fransen wil dat Raffarin opstapt.

De riskante beslissing van Chirac om Raffarin toch aan te houden heeft te maken met het gebrek aan alternatieven en met de Europese verkiezingen in juni. De enige logische opvolger van Raffarin is op dit moment de zeer populaire minister van Binnenlandse Zaken Nicolas Sarkozy. Wegens diens politieke ontrouw jegens Chirac in het verleden en zijn openlijk beleden ambitie het staatshoofd in 2007 op te volgen, is zijn verhouding met de president problematisch.

Met de benoeming van Sarkozy zou Chirac mogelijk in een nieuwe `cohabitation', een `samenwoning' met een rivaliserende premier, terechtkomen. Zijn vorige ambtstermijn als president werd ernstig bemoeilijkt door de `samenwoning' met de socialist Lionel Jospin. Chirac zou een zo'n situatie nu koste wat het kost willen voorkomen. Naar verwachting wordt de al zeer ruime portefeuille van Sarkozy nu verder uitgebreid om het electoraat toch nog enigszins tegemoet te komen. Ook zullen impopulaire ministers vervangen worden.

De Europese verkiezingen zijn ook een reden om Raffarin te handhaven. Als Chirac hem nu zou vervangen en rechts in juni opnieuw klappen te verduren krijgt, zou de president logischerwijs straks opnieuw moeten omzien naar een premier. Hij geeft er nu de voorkeur de periode van 73 dagen tot de Europese verkiezingen te overbruggen met de politiek ernstig verzwakte Raffarin.

Chiracs beslissing gaf vanochtend direct aanleiding tot tv-debat over de vraag of de president kan doen `alsof er niets gebeurd is'.