Ambtenaar in de `snoepwinkel' Stadstoezicht

Vier medewerkers van de gemeente Amsterdam werden vorig jaar gearresteerd op verdenking van corruptie. Gisteren stond de eerste terecht.

Ze is 26 jaar, alleenstaande moeder, werkloos en woont nog in bij haar moeder. ,,Maar ik heb net een woning gekregen. Ik moet alleen nog verhuizen'', zegt Tamar K. De struise Surinaamse is geheel in het zwart gekleed. Vier zilveren ringen en een dito, fors uitgevallen horloge sieren haar onderarmen.

In het vorige maand verschenen `Verslag van de Commissie Dienst Stadstoezicht' stellen de auteurs dat de grondslag van de gevoeligheid voor de interne fraude de ,,informele wijze van aansturen'' is. Een zin die suggereert dat er nauwelijks leiding werd gegeven. Ook laakten de rapporteurs het ontbreken van een goede administratieve organisatie. Van beide elementen kwam iets terug in de behandeling van de zaak-Tamar.

De zaak kwam aan het rollen toen een zwarte Volkswagen Golf in de gaten werd gehouden. De auto stond opvallend vaak fout geparkeerd en had al eens een wielklem gekregen. Plots bleek de auto voorzien van een parkeervergunning. Dit wekte argwaan en de auto kreeg weer een wielklem, nu om de overduidelijk onfrisse zaak verder te onderzoeken. Dat onderzoek bevestigde het vermoeden dat er op grote schaal werd gefraudeerd met parkeervergunningen.

Op last van justitie werden observatiecamera's geïnstalleerd, telefoons afgetapt en hadden ,,doorzoekingen'' plaats. Dat leidde onder meer tot de aanhouding, juli 2003, van Tamar. Het was de eerste keer dat ze met justitie in aanraking kwam.

Volgens officier van justitie M.Woudman draaide ze ten minste drie keer op verzoek van haar toenmalige partner Steven N. parkeervergunningen uit, ,,zonder de juiste procedure'' en ,,op kentekens die daarop niet thuis hoorden''.

Rechter J.Knol: ,,Toen u als uitzendkracht aan de balie bij Stadstoezicht kwam te werken, heeft u zeker enige opleiding gehad?'' Nee, ze was een paar dagen ,,ingewerkt''. Van opleiding bleek ze überhaupt niet veel te hebben genoten. Ze had op de havo gezeten, ze was begonnen aan een mbo-studie en aan een cursus medisch secretaresse, maar ze had geen van deze opleidingen afgemaakt.

Misschien was het werk niet al te moeilijk geweest. Gegevens intoetsen en papieren checken. Op haar login-naam werden veertig verdachte ,,mutaties'' gevonden ,,zonder onderliggende stukken''. ,,Kan het zijn'', vroeg de rechter voorzichtig formulerend, ,,dat u ook in andere gevallen valselijk parkeervergunningen opmaakte?'' Nee, was het antwoord. Rechter: ,,Hoe kwam het dan dat die stukken er niet waren?'' Tamar: ,,Vaak deed het kopieerapparaat het niet'' en dan deed ze het zonder die kopieën.

Het was de rechter een raadsel waarom mevrouw, die er niet opstandig, verwaarloosd of verslaafd uitzag, zich schuldig had gemaakt aan het verkopen van valselijk opgemaakte vergunningen. Mevrouw zelf ook. Het was alweer zo'n tijd geleden. Ze wist niet meer waarom ze het had gedaan, maar haastte zich te zeggen dat het haar speet. Deed ze het onder druk van Steven, probeerde de rechter. De man die ze sinds haar achttiende kende en die de vader van haar kind is? Nee, het was haar eigen idee. ,,Is het helemaal spontaan uit uw hoofd opgeborreld dit zo te doen?'' vroeg de rechter ongelovig. Ze antwoordde niet. Was het misschien voor de spanning, probeerde de rechter weer. Die vraag begreep ze niet. De frauduleuze handelingen die ze verrichtte, waren dezelfde als die voor de legale vergunningen. Dus spannend was het niet. Ze deed het heimelijk en heel snel, was dat dan spannend? Nee, het was gewoon gebeurd.

Ze kreeg honderd euro per keer voor de vergunningen. Deed ze het voor het geld, vroeg de rechter. Tenslotte had ze veel schulden. Volgens het reclasseringsrapport 30.000 euro door een ,,onverantwoord bestedingspatroon'' met onder meer mobiel telefoneren en creditcarduitgaven. Weer een hulpeloos zwijgen. ,,Wat heeft u dan met het geld gedaan?'' vroeg de rechter. Dat wist ze nog: ,,Schoenen gekocht.''

De advocaat van Steven N., M.Balemans, wist overigens wel waarom mevrouw K. haar vriend en anderen aan valse vergunningen had geholpen. De gemeente had met haar, in de wetenschap dat de dienst fraudegevoelig was, ,,een kind in de snoepwinkel gezet''.

De eis: 240 uur taakstraf en een boete van 1.000 euro. Tegen haar ex-vriend: 180 uur taakstraf en 500 euro boete. Uitspraak over twee weken.