`De Palestijnen rest niets dan strijd'

Met duizenden aanhangers als schild tegen Israël presenteerde de arts Abdel-Aziz al-Rantisi zich gisteren in Gaza-stad als nieuwe leider van Hamas na de liquidatie van sjeik Yassin. `De strijd gaat door, er is geen andere optie.'

Omringd door duizenden, overwegend jonge en uitzinnige aanhangers en daardoor beschermd tegen Israëlische raketaanvallen heeft de Palestijnse arts dr. Abdel-Aziz al-Rantisi (56) gisteren het leiderschap van de Islamitische Verzetsbeweging Hamas in de Gazastrook overgenomen. De opperste leiding van Hamas in de Palestijnse gebieden, maar ook in Libanon, Syrië en Jordanië is in handen gekomen van Khaled Meshal, die doorgaans in Syrië verblijft.

Op de kale zandvlakte van het voetbalstadion in het centrum van Gaza-stad wringt Rantisi zich naar de microfoon onder de groene tent waar sinds de liquidatie van sjeik Ahmed Yassin wordt gerouwd en gediscussieerd. Gemaskerde, vervaarlijk ogende leden van de Ezzedin al-Qassambrigades, de militaire vleugel van Hamas, banen een weg voor Rantisi. Opgeschoten jochies krijgen, als zij te dichtbij komen, een dreun met de kolf van de kalasjnikovs.

Het feit dat een paar uur eerder de Israëlische minister van Defensie, Shaul Mofaz, op de Arabische en Palestijnse tv-zenders herhaalde dat alle leiders van Hamas zullen worden gedood, heeft de status en populariteit van Rantisi alleen maar vergroot, vooral onder de geradicaliseerde jongeren die geen andere wereld dan die van het verarmde, militante Gaza kennen.

Zijn aanwezigheid in het openbaar wordt uitgelegd als een teken van onverschrokkenheid en moed in het aangezicht van de vijand en solidariteit met de gewone Palestijnen in de Gazastrook. Spreker na spreker komt woorden tekort om ,,dr. Abdel-Aziz al-Rantisi'' – titel en naam worden steeds volledig uitgesproken – te prijzen.

Nadat eerst nog een boodschap van opperleider Meshal is voorgelezen, neemt Rantisi, die tot de dood van Yassin optrad als internationaal woordvoerder, de microfoon over. Voor de Gazanen is Meshal een verre bekende, maar Rantisi de werkelijke nieuwe sterke man. Hij is een gelovige, onverzettelijke havik en zijn toespraak is een oproep aan alle Palestijnen de rijen eindelijk te sluiten, de disputen tussen de verschillende fracties en groepen terstond te beëindigen ten einde gezamenlijk ,,de gangsters van Sharon overal te bevechten, overal te doden en overal af te slachten''. Tegenover de enorme Israëlische technologische overmacht aan tanks, helikopters en wapens stellen de Palestijnen ,,geduld, geloof, eenheid en opofferingsgezindheid'', redeneert Rantisi, die het geduld van de profeet Mohammed ten voorbeeld stelt, die 15 jaar wachtte voordat hij tegen zijn vijanden ten strijde trok.

Hij vraagt aan alle aanwezigen een eed van trouw af te leggen. De rechterhanden gaan omhoog, de wijsvingers worden massaal uitgestoken en de woorden van Rantisi worden door duizenden mannen herhaald: ,,Wij beloven God dat wij de nieuwe leiders zullen volgen en zullen gehoorzamen en dat wij onze zielen en onze goederen zullen offeren om ons volk te bevrijden.'' Het einddoel, herhaalt Rantisi, die zelf is geboren in wat nu Ashkelon is, is de bevrijding van ,,jullie steden en dorpen, het verjagen van de bezetters en het beëindigen van de zionistische entiteit''. En: ,,Er rest ons niets anders dan strijd, we hebben geen enkele andere strategische optie.''

Hoewel het in de zee van lichamen onder het tentzeil broeierig heet is en hij een donkerbruin pak met grijze coltrui draagt, is er geen spoor van transpiratie zichtbaar op het gezicht van de in Egypte opgeleide arts. Net als sjeik Yassin, vertelt hij, ziet hij uit naar een martelarendood. ,,Ik weet dat Sharon en Mofaz alles doen om mij te vermoorden. Net als de moord op sjeik Yassin zal mijn dood Hamas alleen maar sterker maken. Ik zie ernaar uit.'' De vraag, gesteld in het tumult, hoe een arts jongemannen kan oproepen ,,op ieder moment met alle middelen de vijand aan te vallen'' wordt half verstaan. De plicht van gelovige Rantisi overstijgt zijn medische eed en de 55 jaar durende Israëlische bezetting en onderdrukking – en God natuurlijk – hebben hem op dit pad gebracht.

Achter hem knikt nummer twee van Hamas, dr. Mahmoud Zahar, goedkeurend toe. Achter hem loopt nummer drie van Hamas samen met de leider van de Islamitische Jihad, dr. Mohammed al-Hindi. Als zij er zijn, moeten ook de onbekende leiders van Hamas en Islamitische Jihad zich in de menigte bevinden. Een cameraman draait zijn camera in de richting van de sterrenhemel en constateert dat het verzamelde topkader een uitgelezen Israëlisch doelwit vormt. De duizendenkoppige menigte functioneert echter als een vleesgeworden schild.

De leiders van de twee radicale organisaties, de spookbeelden van gans Israël, hebben een eenduidige boodschap en die luidt dat zij rouwen om het verlies van de sjeik, maar dat hij na zijn dood nog belangrijker zal zijn dan tijdens zijn leven. Rantisi, Zahar en al-Hindi, drie zeer Brits Engelssprekende Palestijnen die in normale omstandigheden wellicht keurige professoren zouden zijn, menen dat president Arafat en de Palestijnse Autoriteit zich achter Hamas moeten scharen, alle contacten met Israël moeten verbreken en zich moeten inzetten voor ,,de totale oorlog''. Verzoening, compromissen sluiten, diplomatiek overleg voeren: het komt allemaal niet voor in het lexicon van deze zachtsprekende haviken. Zahar, wiens zoon door het Israëlische leger is gedood, en die net als Rantisi jarenlang in Israëlische gevangenissen heeft doorgebracht: ,,De politiek van Arafat, de strategie van overleg en akkoorden, is volledig mislukt. De Palestijnse Autoriteit staat op instorten, er heerst chaos. Het is nu tijd om de rijen te sluiten en nieuwe verkiezingen te houden.'' Met Hamas als winnaar? Zahar: ,,Met Gods wil, ja, maar wij zijn bereid samen te werken.''

Als de rituele verheffing van Rantisi achter de rug is, schuifelen de duizenden het stadion uit. Een jongen van een jaar of 17, 18 trekt de aandacht met wilde armgebaren vanuit zijn maagstreek en roept ,,boem, boem''. Een vriend legt uit dat hij het liefst meteen nog een zelfmoordaanslag wil uitvoeren, maar voegt eraan toe: ,,Hij is gek.'' Dat maakte de waanzinnige blik wel duidelijk en bovendien zijn het doorgaans de stille, rustige types die altijd worden uitgekozen.

Bij de uitgang wordt gecollecteerd voor de weduwen van de martelaren, zoals de plegers van terroristische aanslagen worden genoemd. De donaties gaan ook naar de scholen, de klinieken en het voedselhulpprogramma van Hamas: allemaal initiatieven van sjeik Yassin. Wie weigert te schenken wordt bestraffend toegesproken door een van de secretarissen van Hamas. Terwijl hij een paar shekel neerlegt, vertelt een hoofdverpleger van de intensive care van het ziekenhuis dat alle gisteren geboren baby's naar de sjeik zijn vernoemd.