VN en NAVO kwaad op Kosovaren

Binnen het VN-bestuur in Kosovo en de NAVO is grote irritatie ontstaan over de Albanese leiders in Kosovo. Zij weigeren het geweld van vorige week, waarbij 28 doden vielen, te veroordelen.

,,We roepen het leiderschap op dit geweld ten zeerste te veroordelen. Dit mag niet opnieuw gebeuren'', aldus de secretaris-generaal van de NAVO, Jaap de Hoop Scheffer, gisteren in de Kosovaarse hoofdstad Priština. De Hoop Scheffer noemde ,,extremisten binnen de Albanese gemeenschap verantwoordelijk voor het geweld''.

De hoogste afgezant van de VN in Kosovo, de Fin Harri Holkeri, was zichtbaar geagiteerd na de ontmoeting met leiders van de Albanezen die tegenover hem en De Hoop Scheffer weigerden hun afkeuring uit te spreken. ,,Ik ben buitengewoon teleurgesteld.''

Vorige week braken grootscheepse rellen uit in Kosovo nadat drie Albanese kinderen in een rivier waren verdronken. Volgens de Albanezen zijn zij door Serviërs met honden de rivier ingejaagd – een lezing waarvoor geen enkel bewijs bestaat. In de daaropvolgende uren en de volgende dag trokken woedende Albanezen op naar Servische enclaves. Daarbij vielen 28 doden, raakten meer dan zeshonderd mensen gewond en werden bijna driehonderd Servische huizen platgebrand. Dertig orthodoxe kerken en kloosters werden in brand gestoken. Meer dan drieduizend Serviërs in Kosovo zijn geëvacueerd door de vredesmacht KFOR die door de NAVO wordt geleid. Meer dan vijftigduizend Albanezen namen aan de rellen deel.

Ook VN-bestuurder Holkeri houdt extremisten verantwoordelijk. Hij riep de Albanese bevolking op informatie te geven over de daders. ,,U moet de muur van stilte doorbreken.''

De Kosovaarse president, Ibrahim Rugova, verklaarde gisteren dat ,,alleen onafhankelijkheid stabiliteit zal brengen in de regio'' en dat ,,onafhankelijkheid de democratische en economische ontwikkeling zal stimuleren''. De Albanezen in Kosovo willen geen deel uitmaken van Servië en zijn uit op onafhankelijkheid. Het gebied, dat wordt bestuurd door de VN, valt officieel nog onder Belgrado. De Hoop Scheffer maakte tijdens zijn bezoek gisteren duidelijk dat van onafhankelijkheid geen sprake kan zijn. ,,Laat er geen misverstand over ontstaan dat dit zal leiden tot een andere status voor Kosovo.'' De Kosovo-Albanezen, zo zei hij, moeten niet denken dat ,,het aanzetten tot geweld hun politieke ambities dichterbij zal brengen. Integendeel, het zal langer duren.''

Prominente politici en diplomaten hebben de afgelopen dagen de internationale gemeeschap verweten het probleem-Kosovo in stand te houden door geen duidelijkheid te geven over de toekomst van de regio. De Zweed Carl Bildt, de Amerikaan Richard Holbrooke en de Oostenrijker Wolfgang Petritsch zeiden dat de internationale gemeenschap nu ,,beslissende stappen moet zetten''. ,,Duidelijkheid over de status van Kosovo is hard nodig'', aldus Petritsch.