Oudere werknemers

,,Wie zich om het lot van oudere werknemers bekommert, bewijst hun geen dienst door als zachte heelmeester op te treden'', stellen Sap en Schippers (NRC Handelsblad, 8 maart). Zij verdedigen de per 1 januari 2004 door minister De Geus ingevoerde sollicitatieplicht voor oudere werknemers.

Sap en Schippers houden een dapper pleidooi voor een goede zaak die urgent effectieve aandacht verdient. Maar zij doen dit in een tijdsperiode die op zijn zachtst gezegd niet meezit, ondanks de onlangs van kracht geworden wetgeving tegen het hanteren van leeftijdsgrenzen die ouderen beperken of ontmoedigen bij hun deelname aan het arbeidsproces. Bij de ontslagen van de laatste jaren zijn het wederom de ouderen die al of niet zonder druk met voorrang eruit gaan. Het vooruitzicht daarna wekelijks drie keer te moeten solliciteren op een vrijwel kansloze arbeidsmarkt, zou deze oudere werknemers kunnen verleiden tot verzet tegen een dergelijk discriminerend ontslag. Niettemin is het onder de huidige omstandigheden niet verbazingwekkend dat de sociale partners elkaar vinden in het ontslaan van oudere werknemers. Er zijn te veel omstandigheden op de huidige arbeidsmarkt die het aan het werk houden van de oudere werknemers tegenwerken. Jongeren die op de arbeidsmarkt komen, moeten ook werk hebben. Oudere werknemers zijn duurder, ze zijn niet voldoende bijgeschoold en moeten er toch binnenkort uit. Dus kunnen we beter een overbrugging tot de 65 jaar regelen. Wat kan een sollicitatieplicht onder dergelijke omstandigheden opleveren? Zolang werkgevers en werknemers denken de arbeidsmarkt te kunnen reguleren met pappen en nathouden, zal er wat betreft de oudere werknemer weinig veranderen, sollicitatieplicht of niet. Dergelijke maatregelen hebben de afgelopen 15 jaar niet gewerkt, waarom nu dan wel?

Er was een tijd dat ouderen zich in de bergen terugtrokken om te sterven, omdat de familie niet in staat was om elk familielid te voeden. Eskimo families zetten ouderen op een afdrijvende ijsschots om in eenzaamheid te sterven. Wij zetten ze voor decennia op nonactief in de marge van de samenleving. Bij de verkiezingen zijn ze belangrijk, verder komen ze in het politieke bedrijf niet voor. Bovendien lijken wij niet in staat om effectieve maatregelen te nemen waarmee oudere werknemers een serieuze kans krijgen op de arbeidsmarkt, of willen we dat eigenlijk niet?