Links wint bij regionale verkiezingen

De Franse president Jacques Chirac en zijn eerste minister, Jean-Pierre Raffarin, hebben gisteren een gevoelige nederlaag geleden in de eerste ronde van de regionale verkiezingen.

De linkse partijen (socialisten, Groenen en communisten) behaalden meer dan 40 procent van de stemmen, tegen 34 procent voor de regerende rechtse meerderheid van UMP/UDF. Het extreem-rechtse Front National kreeg 17,5 procent van de stemmen. De opkomst was met 62 procent hoger dan verwacht en ongeveer vier procentpunt hoger dan bij de regionale verkiezingen van 1998.

De voorlopige uitslag – de tweede ronde van de regionale verkiezingen wordt komende zondag gehouden – betekent een ernstige terugval voor regerend rechts in de 22 regio's die Frankrijk telt. Als de tweede ronde de uitslag bevestigt, gaat het bestuur van vier regio's van rechtse in linkse handen over. Links bestuurt dan meer dan de helft van de regio's, tegen acht nu. President Jacques Chirac zal zich dan naar verwachting gedwongen zien premier Raffarin te vervangen. Symbolisch voor Raffarins positie is de forse nederlaag (13 punten minder dan links) van zijn `erfgename' Elisabeth Morin in zijn `eigen' regio Poitou-Charentes.

In het belangrijke Ile-de-France is de strijd tussen links en rechts nog onbeslist, met een lichte voorsprong voor rechts.

Het Front National komt naar voren als blijvende `derde' politieke stroming. Het Front kan in negentien regio's meedoen aan de tweede ronde, in zogeheten `triangulaires', een eindstrijd tussen de drie lijsten per regio die in de eerste ronde het hoogst eindigden.

Links gaat met ongeveer acht punten vooruit vergeleken bij de eerste ronde van de presidentiële verkiezingen van 2002. Vergeleken met de regionale verkiezingen van 1998 haalt links vier punten meer en komt het in de buurt van de overwinningsuitslag van 41,4 procent van de stemmen van de parlementsverkiezingen van 1997. De PS, de socialistische partij, heeft zich slechts in drie regio's zelfstandig gepresenteerd, in alle overige ging de partij een lijstverbinding aan met de communisten en de Groenen.

Rechts verliest drie punten vergeleken bij 1998 en negen punten vergeleken bij de parlementsverkiezingen van 2002. Van de 34 procent van de stemmen komt ruim eenderde voor rekening van de `dissidente' UDF van François Bayrou, die zich in zestien regio's als zelfstandige lijst presenteerde. Het verlies van rechts wordt deels toegeschreven aan deze verdeeldheid, deels ook aan `strafstemmen' voor het beleid van Raffarin.