Reis per HSL naar Brussel ruim een kwartier langer

Tussen Nederland en België zijn grote problemen gerezen over de exploitatie van de HSL-Zuid, de hogesnelheidslijn tussen Amsterdam en Brussel. De reis van Amsterdam naar Brussel gaat langer duren dan was gepland. Bovendien is het onzeker of Breda en Den Haag zullen worden opgenomen in het netwerk, omdat aftakkingen naar die steden volgens de Belgische spoorwegen (NMBS) verliesgevend zullen zijn. De HSL zal in elk geval rijden van Amsterdam, via Rotterdam naar Antwerpen en Brussel, volgens de planning vanaf 2007.

De reistijd over het HSL-traject Amsterdam-Brussel, oorspronkelijk gepland op iets langer dan anderhalf uur, gaat zeventien minuten langer duren. High Speed Alliance (HSA), het consortium van KLM en NS dat het Nederlandse traject van de HSL-Zuid gaat exploiteren, wil de Nederlandse staat daarom miljoenen euro's minder aan gebruiksvergoeding betalen dan is afgesproken.

De `vertraging' van de treinen tussen Amsterdam en Brussel wordt geheel opgelopen op Belgisch grondgebied. Doordat België de noodzakelijke investeringen in het spoor tussen Antwerpen en Brussel in elk geval tot 2010, en mogelijk zelfs tot 2012 uitstelt, zal de rit tussen Amsterdam en Brussel negen minuten langer duren dan was overeengekomen. Daarbij komt nog een vertraging van acht minuten omdat België de reistijd tussen Brussel en de Nederlandse grens te optimistisch heeft ingeschat.

Zowel in Nederland als in België wordt onderzocht wie verantwoordelijk is voor die fout. Dat is van belang omdat vervoerder HSA bij het ministerie van Verkeer een schadeclaim wil indienen. HSA moet de staat jaarlijks 148 miljoen euro betalen om over de hogesnelheidslijn te mogen rijden. Nu het ernaar uitziet dat de reistijd langer zal zijn dan gepland heeft HSA minister Peijs per brief laten weten een forse verlaging te willen, omdat de HSL-Zuid minder aantrekkelijk wordt. Peijs wil het contract met HSA voorlopig niet aanpassen. Ook vindt zij dat de problemen met de Belgen niet tot gevolg kunnen hebben dat HSA de Nederlandse staat minder hoeft te betalen dan afgesproken.

Verder willen de Belgische spoorwegen de trajecten Den Haag-Brussel en Breda-Brussel niet rijden omdat die naar verwachting verliesgevend zijn. Zonder medewerking van de Belgische spoorwegen kunnen die trajecten niet worden gereden. De NMBS heeft over het rijden op beide trajecten geen overeenkomst getekend met de Nederlandse staat. In de concessieovereenkomst tussen Nederland en HSA is wel opgenomen dat Den Haag en Breda moeten worden `bediend'. Dat betekent dat HSA en de NMBS onderling tot een oplossing moeten komen.